ΠΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡ Π² ΠΠ΅ΡΠΌΠ°Π½ΠΈΠΈ Π½Π°ΡΠ°Π»Π° ΡΠΊΠ»Π°Π΄ΡΠ²Π°ΡΡΡΡ ΠΊΠ°ΠΊ Π΄ΠΈΡΡΠΈΠΏΠ»ΠΈΠ½Π° Π·Π° Π΄Π²Π°Π΄ΡΠ°ΡΡ Π»Π΅Ρ Π΄ΠΎ ΠΠ΅ΡΠ²ΠΎΠΉ ΠΌΠΈΡΠΎΠ²ΠΎΠΉ Π²ΠΎΠΉΠ½Ρ, ΠΈ ΠΊ ΠΊΠΎΠ½ΡΡ ΡΡΠΎΠ³ΠΎ ΠΏΠ΅ΡΠΈΠΎΠ΄Π° Π² ΡΡΡΠ°Π½Π΅ Π±ΡΠ»ΠΎ ΠΎΠΊΠΎΠ»ΠΎ Π΄Π΅ΡΡΡΠΈ ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΠ°Π»ΡΠ½ΡΡ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΎΠ², ΠΊΠ°ΠΆΠ΄ΡΠΉ ΠΈΠ· ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΡ ΠΏΠΎ Π΄ΠΎΠ»ΠΆΠ½ΠΎΡΡΠΈ Π±ΡΠ» ΠΏΡΠ΅ΠΏΠΎΠ΄Π°Π²Π°ΡΠ΅Π»Π΅ΠΌ ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΠΈΠΈ. ΠΡ ΡΡΡΠ΄Π΅Π½ΡΠ΅ΡΠΊΠ°Ρ Π°ΡΠ΄ΠΈΡΠΎΡΠΈΡ ΡΠΎΡΡΠΎΡΠ»Π° Π³Π»Π°Π²Π½ΡΠΌ ΠΎΠ±ΡΠ°Π·ΠΎΠΌ ΠΈΠ· Π±ΡΠ΄ΡΡΠΈΡ ΡΡΠΈΡΠ΅Π»Π΅ΠΉ Π³ΠΈΠΌΠ½Π°Π·ΠΈΠΈ, Π½ΠΎ ΠΈΡ Π½Π°ΡΡΠ½ΠΎΠΉ Π°ΡΠ΄ΠΈΡΠΎΡΠΈΠ΅ΠΉ β ΡΠΎΠΉ, ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΡ ΠΈΠ½ΡΠ΅ΡΠ΅ΡΠΎΠ²Π°Π»ΠΈ Π±ΠΎΠ»Π΅Π΅ ΠΎΠ±ΡΠΈΠ΅ Π²ΡΠ²ΠΎΠ΄Ρ, β Π±ΡΠ»ΠΈ Π² ΠΎΡΠ½ΠΎΠ²Π½ΠΎΠΌ ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΡ. ΠΠ°ΡΡΠΎΡΡΠΈΡ ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΠΎΠ² Π²ΡΠ΅ Π±ΠΎΠ»Π΅Π΅ ΠΈ Π±ΠΎΠ»Π΅Π΅ Π±Π΅ΡΠΏΠΎΠΊΠΎΠΈΠ»ΠΎ ΡΠΈΡΠ»ΠΎ ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΠ°Π»ΡΠ½ΡΡ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΎΠ², ΡΠΌΠ΅Π½ΠΈΠ²ΡΠΈΡ ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΠΎΠ² Π½Π° ΠΏΡΠ΅ΠΏΠΎΠ΄Π°Π²Π°ΡΠ΅Π»ΡΡΠΊΠΈΡ ΠΌΠ΅ΡΡΠ°Ρ , ΠΈ ΡΠ΅Π·ΡΠ»ΡΡΠ°ΡΠΎΠΌ ΡΡΠ°Π»Π° ΠΆΠ΅ΡΡΠΊΠ°Ρ Π±ΠΎΡΡΠ±Π° Π·Π° Π΄ΠΎΠ»ΠΆΠ½ΠΎΡΡΠΈ. Π 1913 Π³. ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΡ ΠΎΠ±ΡΠ°ΡΠΈΠ»ΠΈΡΡ Π² ΠΏΡΠΎΡΠ΅ΡΡΠΎΡΡΠΊΠΈΠ΅ ΡΠΎΠ²Π΅ΡΡ ΠΈ ΡΠΏΡΠ°Π²Π»Π΅Π½ΠΈΡ ΠΎΠ±ΡΠ°Π·ΠΎΠ²Π°Π½ΠΈΠ΅ΠΌ ΠΏΠΎ Π²ΡΠ΅ΠΉ ΡΡΡΠ°Π½Π΅ Ρ ΠΏΠ΅ΡΠΈΡΠΈΠ΅ΠΉ ΠΏΡΠΎΡΠΈΠ² ΡΡΠΎΠΉ ΡΠ΅Π½Π΄Π΅Π½ΡΠΈΠΈ, ΡΡΠΎ ΠΏΠΎΠ±ΡΠ΄ΠΈΠ»ΠΎ ΠΡΠ½Π΄ΡΠ° ΠΎΡΠ²Π΅ΡΠΈΡΡ ΠΏΠ°ΠΌΡΠ»Π΅ΡΠΎΠΌ Β«ΠΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡ Π² Π±ΠΎΡΡΠ±Π΅ Π·Π° ΡΡΡΠ΅ΡΡΠ²ΠΎΠ²Π°Π½ΠΈΠ΅Β» (Die Psychologie im Kampf ums Dasein). Π‘ΠΏΠΎΡ ΠΎ ΡΠΎΠΌ, ΠΊΡΠΎ Π΄ΠΎΠ»ΠΆΠ΅Π½ ΠΈΠ·ΡΡΠ°ΡΡ ΡΠΎΠ·Π½Π°Π½ΠΈΠ΅ β ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΠΈΡ ΠΈΠ»ΠΈ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡ, β Π²ΡΠ·ΡΠ²Π°Π» ΡΠΈΠ»ΡΠ½ΡΠ΅ ΡΠΌΠΎΡΠΈΠΈ. ΠΠΎΠΌΠΈΠΌΠΎ Π΄ΠΎΠ»ΠΆΠ½ΠΎΡΡΠ΅ΠΉ, ΡΠ΅ΡΡ ΡΠ»Π° ΠΈ ΠΎ ΡΠΎΠΌ, ΡΡΠΎ ΠΈΠΌΠ΅Π½Π½ΠΎ Π»ΡΠΆΠ΅Ρ Π² ΠΎΡΠ½ΠΎΠ²Ρ ΠΎΠ±ΡΠ΅Π΄ΠΈΠ½Π΅Π½ΠΈΡ Π·Π½Π°Π½ΠΈΠΉ β ΡΠ°ΡΠΈΠΎΠ½Π°Π»ΡΠ½ΠΎΠ΅ ΡΠ°ΡΡΡΠΆΠ΄Π΅Π½ΠΈΠ΅ ΠΈΠ»ΠΈ Π΅ΡΡΠ΅ΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΠΎ-Π½Π°ΡΡΠ½ΡΠΉ ΠΏΠΎΠ΄Ρ ΠΎΠ΄. ΠΠ΅ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΠ΅ ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΡ ΡΡΠ²Π΅ΡΠΆΠ΄Π°Π»ΠΈ, ΡΡΠΎ Π½ΠΎΠ²Π°Ρ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡ ΡΠ°ΠΊΡΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈ ΡΠ°ΡΡΠΌΠ°ΡΡΠΈΠ²Π°Π΅Ρ ΠΌΡΡΠ»Π΅Π½ΠΈΠ΅ ΠΊΠ°ΠΊ ΠΏΡΠΎΠ΄ΡΠΊΡ ΠΌΠ΅Ρ Π°Π½ΠΈΡΡΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΡ ΠΏΡΠΎΡΠ΅ΡΡΠΎΠ², ΡΡΠΎ ΠΎΠ½ΠΈ ΡΡΠΈΡΠ°Π»ΠΈ Π½Π΅Π΄ΠΎΠΏΡΡΡΠΈΠΌΡΠΌ, ΠΏΠΎΡΠΊΠΎΠ»ΡΠΊΡ, ΠΏΠΎ ΠΈΡ ΠΌΠ½Π΅Π½ΠΈΡ, ΡΡΠΎ Π»ΠΎΠ³ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈ Π½Π΅ΡΠΎΡΡΠΎΡΡΠ΅Π»ΡΠ½ΠΎ ΠΈ ΠΏΡΠΈΠ½ΠΈΠΆΠ°Π΅Ρ ΡΡΠ°ΡΡΡ ΡΠ°Π·ΡΠΌΠ°. ΠΠ½ΠΈ Π½Π΅ ΠΎΡΠΊΠ°Π·ΡΠ²Π°Π»ΠΈ Π² ΡΡΡΠ΅ΡΡΠ²ΠΎΠ²Π°Π½ΠΈΠΈ Π½ΠΎΠ²ΠΎΠΉ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΠΈ ΠΏΡΠΈ ΡΡΠ»ΠΎΠ²ΠΈΠΈ, ΡΡΠΎ ΠΎΠ½Π° Π±ΡΠ΄Π΅Ρ Π·Π°Π½ΠΈΠΌΠ°ΡΡ ΡΠ²ΠΎΡ ΠΎΠΏΡΠ΅Π΄Π΅Π»Π΅Π½Π½ΡΡ Π½ΠΈΡΡ; ΠΎΠ½ΠΈ Π»ΠΈΡΡ Π²ΡΡΡΡΠΏΠ°Π»ΠΈ ΠΏΡΠΎΡΠΈΠ² ΠΏΡΠ΅Π²ΡΠ°ΡΠ΅Π½ΠΈΡ Π²ΠΎΠΏΡΠΎΡΠΎΠ², ΠΊΠ°ΡΠ°ΡΡΠΈΡ ΡΡ ΠΎΡΠ½ΠΎΠ²Π°Π½ΠΈΠΉ ΠΏΠΎΠ·Π½Π°Π½ΠΈΡ, Π² Π²ΠΎΠΏΡΠΎΡΡ ΡΠΌΠΏΠΈΡΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΠ΅, ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΠ΅. Π€ΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΡ ΠΏΡΠΎΡΠ΅ΡΡΠΎΠ²Π°Π»ΠΈ ΠΏΡΠΎΡΠΈΠ² ΡΠΎΠ³ΠΎ, ΡΡΠΎ ΠΈΠ½ΠΎΠ³Π΄Π° Π½Π°Π·ΡΠ²Π°Π»ΠΎΡΡ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΠ·ΠΌΠΎΠΌ β ΡΠ°ΡΠΏΡΠΎΡΡΡΠ°Π½Π΅Π½ΠΈΠ΅ΠΌ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΎΠ³ΠΎ ΠΎΠ±ΡΡΡΠ½Π΅Π½ΠΈΡ Π·Π° ΠΏΡΠ΅Π΄Π΅Π»Ρ Π½Π°Π΄Π»Π΅ΠΆΠ°ΡΠ΅ΠΉ Π΅ΠΌΡ ΠΎΠ±Π»Π°ΡΡΠΈ. ΠΡΠΎΠ±Π»Π΅ΠΌΠ° Π·Π°ΠΊΠ»ΡΡΠ°Π»Π°ΡΡ Π² ΠΎΡΡΡΡΡΡΠ²ΠΈΠΈ ΡΠΎΠ³Π»Π°ΡΠΈΡ ΠΎΡΠ½ΠΎΡΠΈΡΠ΅Π»ΡΠ½ΠΎ Π³ΡΠ°Π½ΠΈΡ ΡΡΠΎΠΉ ΠΎΠ±Π»Π°ΡΡΠΈ.
ΠΠ½ΠΎΠ³ΠΈΠ΅ ΡΡΠ΅Π½ΡΠ΅-Π΅ΡΡΠ΅ΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΠΈΠΊΠΈ ΡΠΎΠ³ΠΎ Π²ΡΠ΅ΠΌΠ΅Π½ΠΈ ΠΈΡΠΏΡΡΠ°Π»ΠΈ Π²Π»ΠΈΡΠ½ΠΈΠ΅ ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΠ° Π½Π°ΡΠΊΠΈ ΠΡΠ½ΡΡΠ° ΠΠ°Ρ Π° (Ernst Mach, 1838β1916). Max, ΠΏΡΠ΅ΠΏΠΎΠ΄Π°Π²Π°Π²ΡΠΈΠΉ Π² ΠΡΠ°ΠΆΡΠΊΠΎΠΌ ΡΠ½ΠΈΠ²Π΅ΡΡΠΈΡΠ΅ΡΠ΅ ΠΈ Π·Π°ΡΠ΅ΠΌ Π² ΡΠ½ΠΈΠ²Π΅ΡΡΠΈΡΠ΅ΡΠ΅ ΠΠ΅Π½Ρ, ΡΠΈΡΡΠ΅ΠΌΠ°ΡΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈ ΠΏΠΎΠ΄Π²Π΅ΡΠ³Π°Π» ΠΊΡΠΈΡΠΈΠΊΠ΅ ΡΠΈΠ·ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΠ΅ ΠΏΠΎΠ½ΡΡΠΈΡ β
ΡΠ°ΠΊΠΈΠ΅ ΠΊΠ°ΠΊ ΠΏΠΎΠ½ΡΡΠΈΡ ΡΠΈΠ»Ρ ΠΈΠ»ΠΈ Π°Π±ΡΠΎΠ»ΡΡΠ½ΠΎΠ³ΠΎ ΠΏΡΠΎΡΡΡΠ°Π½ΡΡΠ²Π° β Π²ΡΠ΅ΠΌΠ΅Π½ΠΈ Π² Π½ΡΡΡΠΎΠ½ΠΎΠ²ΡΠΊΠΎΠΉ ΠΌΠ΅Ρ Π°Π½ΠΈΠΊΠ΅, β ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΠ΅ Π½Π΅ ΠΌΠΎΠ³ΡΡ Π±ΡΡΡ Π²ΡΡΠ°ΠΆΠ΅Π½Ρ Π² Π²ΠΈΠ΄Π΅ Π²Π·Π°ΠΈΠΌΠΎΠΎΡΠ½ΠΎΡΠ΅Π½ΠΈΠΉ ΠΌΠ΅ΠΆΠ΄Ρ ΡΠ»Π΅ΠΌΠ΅Π½ΡΠ°ΠΌΠΈ ΡΠ΅Π½ΡΠΎΡΠ½ΠΎΠ³ΠΎ ΠΎΠΏΡΡΠ°. ΠΠ½ ΠΊΡΠΈΡΠΈΠΊΠΎΠ²Π°Π» ΠΌΠ΅ΡΠ°ΡΠΈΠ·ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΎΠ΅, ΠΏΠΎ Π΅Π³ΠΎ ΠΌΠ½Π΅Π½ΠΈΡ, ΡΠΎΠ΄Π΅ΡΠΆΠ°Π½ΠΈΠ΅ Π½Π°ΡΠΊΠΈ, ΠΈ ΠΎΡΡΡΠ°ΠΈΠ²Π°Π» ΡΡ ΡΠΎΡΠΊΡ Π·ΡΠ΅Π½ΠΈΡ, ΡΡΠΎ ΡΠΎΠ»ΡΠΊΠΎ ΠΎΡΠ½ΠΎΠ²Π°Π½Π½ΠΎΠ΅ Π½Π° ΡΠ΅Π½ΡΠΎΡΠ½ΡΡ ΠΎΡΡΡΠ΅Π½ΠΈΡΡ Π·Π½Π°Π½ΠΈΠ΅ ΠΌΠΎΠΆΠ½ΠΎ ΡΡΠΈΡΠ°ΡΡ Π½Π°ΡΡΠ½ΡΠΌ. ΠΠ· ΡΡΠΎΠ³ΠΎ, ΠΊΠ°Π·Π°Π»ΠΎΡΡ Π±Ρ, ΡΠ»Π΅Π΄ΠΎΠ²Π°Π»ΠΎ, ΡΡΠΎ ΠΈΠ·ΡΡΠ΅Π½ΠΈΠ΅ Π²ΠΎΡΠΏΡΠΈΡΡΠΈΡ ΡΠ²Π»ΡΠ΅ΡΡΡ ΠΎΡΠ½ΠΎΠ²ΠΎΠΉ Π½Π°ΡΡΡΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΠΈΠΈ. ΠΡΠ° ΠΏΠΎΠ·ΠΈΡΠΈΡ ΠΏΠΎΠ·Π΄Π½Π΅Π΅ ΠΏΠΎΠ»ΡΡΠΈΠ»Π° Π½Π°Π·Π²Π°Π½ΠΈΠ΅ ΠΏΠΎΠ·ΠΈΡΠΈΠ²ΠΈΠ·ΠΌΠ° (ΠΏΠΎΠ½ΠΈΠΌΠ°Π΅ΠΌΠΎΠ³ΠΎ Π½Π΅ ΠΎΠ±ΡΠ·Π°ΡΠ΅Π»ΡΠ½ΠΎ ΡΠ°ΠΊ ΠΆΠ΅, ΠΊΠ°ΠΊ Ρ ΠΠ³ΡΡΡΠ° ΠΠΎΠ½ΡΠ°). ΠΠ°Ρ Π° ΠΈΠ½ΡΠ΅ΡΠ΅ΡΠΎΠ²Π°Π»ΠΎ Π½Π΅ ΡΡΠ±ΡΠ΅ΠΊΡΠΈΠ²Π½ΠΎΠ΅ ΠΎΡΠ½ΠΎΡΠ΅Π½ΠΈΠ΅ ΡΠ΅Π»ΠΎΠ²Π΅ΠΊΠ° ΠΊ Π²ΠΎΡΠΏΡΠΈΠ½ΠΈΠΌΠ°Π΅ΠΌΠΎΠΌΡ ΠΌΠΈΡΡ, Π° ΡΠΎ, ΠΊΠ°ΠΊ Π²ΠΎΡΠΏΡΠΈΡΡΠΈΠ΅ ΡΠΊΠ»Π°Π΄ΡΠ²Π°Π΅ΡΡΡ ΠΈΠ· ΠΎΡΠ΄Π΅Π»ΡΠ½ΡΡ ΠΎΡΡΡΠ΅Π½ΠΈΠΉ, Β«ΡΠ»Π΅ΠΌΠ΅Π½ΡΠΎΠ²Β». ΠΠ½ ΠΏΡΠ΅Π΄ΡΡΠ°Π²Π»ΡΠ» ΠΈΡ ΠΊΠΈΡΠΏΠΈΡΠΈΠΊΠ°ΠΌΠΈ, ΠΈΠ· ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΡ ΡΡΡΠΎΠΈΡΡΡ Π½Π΅ ΡΠΎΠ»ΡΠΊΠΎ Π²Π½ΡΡΡΠ΅Π½Π½ΠΈΠΉ, Π½ΠΎ ΠΈ Π²Π½Π΅ΡΠ½ΠΈΠΉ ΠΌΠΈΡ, ΠΈ ΠΈΡΠΊΠ°Π» Π·Π°ΠΊΠΎΠ½ΠΎΠΌΠ΅ΡΠ½ΠΎΡΡΠΈ ΠΈΡ ΡΠΎΠ΅Π΄ΠΈΠ½Π΅Π½ΠΈΡ. ΠΠ°Ρ Π½Π°Π΄Π΅ΡΠ»ΡΡ, ΡΡΠΎ ΡΠ°ΠΊΠ°Ρ ΠΏΠΎΠ·ΠΈΡΠΈΡ ΠΏΠΎΠΌΠΎΠΆΠ΅Ρ ΡΠ΅ΡΠΈΡΡ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΡΠΈΠ·ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΡΡ ΠΏΡΠΎΠ±Π»Π΅ΠΌΡ: Β«Π½Π΅Ρ ΠΏΡΠΎΠΏΠ°ΡΡΠΈ ΠΌΠ΅ΠΆΠ΄Ρ ΠΏΡΠΈΡ ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΠΌ ΠΈ ΡΠΈΠ·ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΠΌ, β ΠΏΠΈΡΠ°Π» ΠΎΠ½, β Π½Π΅Ρ Π½ΠΈΡΠ΅Π³ΠΎ Π²Π½ΡΡΡΠ΅Π½Π½Π΅Π³ΠΎ ΠΈ Π²Π½Π΅ΡΠ½Π΅Π³ΠΎ, Π½Π΅Ρ ΠΎΡΡΡΠ΅Π½ΠΈΡ, ΠΊΠΎΡΠΎΡΠΎΠΌΡ ΡΠΎΠΎΡΠ²Π΅ΡΡΡΠ²ΠΎΠ²Π°Π»Π° Π±Ρ Π²Π½Π΅ΡΠ½ΡΡ, ΠΎΡΠ»ΠΈΡΠ½Π°Ρ ΠΎΡ ΡΡΠΎΠ³ΠΎ ΠΎΡΡΡΠ΅Π½ΠΈΡ, Π²Π΅ΡΡ. Π‘ΡΡΠ΅ΡΡΠ²ΡΡΡ ΡΠΎΠ»ΡΠΊΠΎ ΠΎΠ΄Π½ΠΎΠ³ΠΎ ΡΠΎΠ΄Π° ΡΠ»Π΅ΠΌΠ΅Π½ΡΡ, ΠΈΠ· ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΡ ΡΠ»Π°Π³Π°Π΅ΡΡΡ ΡΠΎ, ΡΡΠΎ ΡΡΠΈΡΠ°Π΅ΡΡΡ Π²Π½ΡΡΡΠ΅Π½Π½ΠΈΠΌ ΠΈ Π²Π½Π΅ΡΠ½ΠΈΠΌ, ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΠ΅ Π±ΡΠ²Π°ΡΡ Π²Π½Π΅ΡΠ½ΠΈΠΌ ΠΈ Π²Π½ΡΡΡΠ΅Π½Π½ΠΈΠΌ ΡΠΎΠ»ΡΠΊΠΎ Π² Π·Π°Π²ΠΈΡΠΈΠΌΠΎΡΡΠΈ ΠΎΡ ΡΠΎΠΉ ΠΈΠ»ΠΈ Π΄ΡΡΠ³ΠΎΠΉ Π²ΡΠ΅ΠΌΠ΅Π½Π½ΠΎΠΉ ΡΠΎΡΠΊΠΈ Π·ΡΠ΅Π½ΠΈΡΒ» [15, Ρ. 254]. Π ΡΠΈΡΠ»Π΅ Π΅Π³ΠΎ ΡΡΡΠ΄ΠΎΠ² Π±ΡΠ» Β«ΠΠ½Π°Π»ΠΈΠ· ΠΎΡΡΡΠ΅Π½ΠΈΠΉ ΠΈ ΠΎΡΠ½ΠΎΡΠ΅Π½ΠΈΠ΅ ΡΠΈΠ·ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΎΠ³ΠΎ ΠΊ ΠΏΡΠΈΡ ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΎΠΌΡΒ» (Beitrage zur Analyse der Empfindungen, 1886), ΠΏΠΎΡΠ²ΡΡΠ΅Π½Π½ΡΠΉ ΠΈΠ·ΡΡΠ΅Π½ΠΈΡ Π²ΠΎΡΠΏΡΠΈΡΡΠΈΡ ΠΊΠ°ΠΊ ΡΠ°ΠΊΠΎΠ²ΠΎΠ³ΠΎ ΠΈ ΠΎΡΠ½ΠΎΠ²Π°Π½Π½ΡΠΉ Π½Π° ΠΌΠ½ΠΎΠ³ΠΎΡΠΈΡΠ»Π΅Π½Π½ΡΡ ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΠ°Π»ΡΠ½ΡΡ ΠΈΡΡΠ»Π΅Π΄ΠΎΠ²Π°Π½ΠΈΡΡ . ΠΠ΅ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΡ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΎΠ², ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΠ΅, ΠΊΠ°ΠΊ ΠΌΠΎΠ»ΠΎΠ΄ΠΎΠΉ ΠΡΠ»ΡΠΏΠ΅, Π²ΠΎΠ·Π»Π°Π³Π°Π»ΠΈ Π±ΠΎΠ»ΡΡΠΈΠ΅ Π½Π°Π΄Π΅ΠΆΠ΄Ρ Π½Π° ΡΠ²ΠΎΡ Π΄ΠΈΡΡΠΈΠΏΠ»ΠΈΠ½Ρ, ΠΏΡΠΈΠ²Π»Π΅ΠΊΠ°Π»Π° ΡΡΠ° ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΠΈΡ, Π²ΠΈΠ΄Π΅Π²ΡΠ°Ρ Π² ΡΠΌΠΏΠΈΡΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΡ ΠΈΡΡΠ»Π΅Π΄ΠΎΠ²Π°Π½ΠΈΡΡ Π²ΠΎΡΠΏΡΠΈΡΡΠΈΡ ΠΊΠ»ΡΡ ΠΊ ΠΏΡΠΎΠ±Π»Π΅ΠΌΠ°ΠΌ ΠΏΠΎΠ·Π½Π°Π½ΠΈΡ. ΠΠ°Π·Π°Π»ΠΎΡΡ, ΡΡΠΎΡ ΠΏΠΎΠ΄Ρ ΠΎΠ΄ ΡΠ°ΡΡΠ΅ΠΈΠ²Π°Π΅Ρ ΠΎΡΠ΅ΠΎΠ» ΡΠ°ΠΈΠ½ΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΠΎΡΡΠΈ Π²ΠΎΠΊΡΡΠ³ ΡΠ°Π·ΡΠΌΠ°: Π΄Π»Ρ ΠΏΠΎΠ½ΠΈΠΌΠ°Π½ΠΈΡ ΡΡΡΠ½ΠΎΡΡΠΈ ΠΏΠΎΠ·Π½Π°Π½ΠΈΡ Π½ΡΠΆΠ½Π° ΡΠΎΠ»ΡΠΊΠΎ ΠΈΠ·ΠΎΠ±ΡΠ΅ΡΠ°ΡΠ΅Π»ΡΠ½ΠΎΡΡΡ Π² ΠΏΡΠΎΠ²Π΅Π΄Π΅Π½ΠΈΠΈ ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΠΎΠ². ΠΠ½Π°Π»ΠΎΠ³ΠΈΡΠ½ΡΠΉ ΠΏΡΠ΅ΡΠ΅Π΄Π΅Π½Ρ ΡΠΆΠ΅ Π±ΡΠ» ΡΠΎΠ·Π΄Π°Π½ Π² Π±ΡΠΈΡΠ°Π½ΡΠΊΠΎΠΉ ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΠΈΠΈ: ΡΠ°ΠΌ ΡΠΎ Π²ΡΠ΅ΠΌΠ΅Π½ ΠΠΎΠΊΠΊΠ° Π°Π½Π°Π»ΠΈΠ· Π·Π½Π°Π½ΠΈΡ ΠΏΡΠΎΠ²ΠΎΠ΄ΠΈΠ»ΡΡ ΠΏΡΡΠ΅ΠΌ Π²ΡΡΠ»Π΅Π½Π΅Π½ΠΈΡ ΠΈΠ΄Π΅ΠΉ, Π²ΠΎΡΡ ΠΎΠ΄ΡΡΠΈΡ ΠΊ ΠΎΡΡΡΠ΅Π½ΠΈΡΠΌ. ΠΡΠ»ΡΠΌΠΈΠ½Π°ΡΠΈΠ΅ΠΉ ΡΡΠΎΠ³ΠΎ ΠΏΠΎΠ΄Ρ ΠΎΠ΄Π° ΡΡΠ°Π»ΠΈ ΡΠ°Π±ΠΎΡΡ ΠΠΆΠΎΠ½Π° Π‘ΡΡΠ°ΡΡΠ° ΠΠΈΠ»Π»Ρ ΠΈ ΠΡΠ½Π° ΡΠ΅ΡΠ΅Π΄ΠΈΠ½Ρ XIX Π²., ΠΎΠ΄Π½Π°ΠΊΠΎ ΠΎΠ½ ΡΡΠ°Π» Π² Π΄Π΅ΠΉΡΡΠ²ΠΈΡΠ΅Π»ΡΠ½ΠΎΡΡΠΈ ΡΠΌΠΏΠΈΡΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΠΌ ΡΠΎΠ»ΡΠΊΠΎ Π±Π»Π°Π³ΠΎΠ΄Π°ΡΡ ΠΏΠΎΡΠ²Π»Π΅Π½ΠΈΡ Π½Π΅ΠΌΠ΅ΡΠΊΠΈΡ ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΠ°Π»ΡΠ½ΡΡ ΠΌΠ΅ΡΠΎΠ΄ΠΎΠ². Π’Π΅ΠΌ Π½Π΅ ΠΌΠ΅Π½Π΅Π΅ ΠΊΡΠΈΡΠΈΠΊΠΈ ΠΠ°Ρ Π° Π²ΠΈΠ΄Π΅Π»ΠΈ ΠΊΠΎΡΠ΅Π½Π½ΠΎΠΉ Π½Π΅Π΄ΠΎΡΡΠ°ΡΠΎΠΊ Π΅Π³ΠΎ ΠΏΡΠΎΠ΅ΠΊΡΠ° Π² ΡΠ°ΡΡΠΌΠΎΡΡΠ΅Π½ΠΈΠΈ ΠΎΡΡΡΠ΅Π½ΠΈΠΉ ΠΊΠ°ΠΊ Π°ΡΠΎΠΌΠ°ΡΠ½ΡΡ ΡΠ»Π΅ΠΌΠ΅Π½ΡΠΎΠ², β ΠΏΠΎΠ·ΠΈΡΠΈΡ, ΠΊΠΎΡΠΎΡΠ°Ρ, ΠΊΠ°Π·Π°Π»ΠΎΡΡ, ΡΠ°ΠΌΠ° Π½Π΅ Π²ΡΠ΄Π΅ΡΠΆΠΈΠ²Π°Π»Π° ΡΠΌΠΏΠΈΡΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΎΠΉ ΠΏΡΠΎΠ²Π΅ΡΠΊΠΈ.
ΠΡΡΡΠ±ΡΡΠ³ΡΠΊΠΈΠ΅ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈ ΠΎΠΏΠΈΡΡΠ²Π°Π»ΠΈ ΡΠΎΠ·Π½Π°Π½ΠΈΠ΅ Π² ΡΠ΅ΡΠΌΠΈΠ½Π°Ρ Π΅Π³ΠΎ ΡΠ΅Π½ΡΠΎΡΠ½ΡΡ ΡΠΎΠ΄Π΅ΡΠΆΠ°Π½ΠΈΠΉ, ΠΈ ΡΡΠΎ ΠΈΠΌΠ΅Π»ΠΎ Π΄Π°Π»Π΅ΠΊΠΎ ΠΈΠ΄ΡΡΠΈΠ΅ ΠΏΠΎΡΠ»Π΅Π΄ΡΡΠ²ΠΈΡ, Π² ΡΠ°ΡΡΠ½ΠΎΡΡΠΈ, ΠΏΠΎΠΊΠ°Π·Π°Π²ΡΠΈΠ΅ Π½Π΅ΡΠΎΡΡΠΎΡΡΠ΅Π»ΡΠ½ΠΎΡΡΡ ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΠΈΠΈ ΠΠ°Ρ Π°. ΠΠΎ- ΠΏΠ΅ΡΠ²ΡΡ , Π² ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΠ°Ρ ΠΎΠ±Π½Π°ΡΡΠΆΠΈΠ»ΠΎΡΡ, ΡΡΠΎ ΠΌΡΡΠ»Π΅Π½ΠΈΠ΅ ΡΠΎΠ΄Π΅ΡΠΆΠΈΡ ΡΠ»Π΅ΠΌΠ΅Π½ΡΡ β ΡΠ°ΠΊΠΈΠ΅ ΠΊΠ°ΠΊ ΡΡΡΠ°Π½ΠΎΠ²ΠΊΠ°, β ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΠ΅ ΠΏΠΎ ΠΏΡΠΈΡΠΎΠ΄Π΅ ΡΠ²ΠΎΠ΅ΠΉ Π½Π΅ ΡΠ²Π»ΡΡΡΡΡ ΡΠ΅Π½ΡΠΎΡΠ½ΡΠΌΠΈ; ΡΡΠΎ ΠΏΠΎΡΠΎΠ΄ΠΈΠ»ΠΎ Π΄ΠΈΡΠΊΡΡΡΠΈΡ ΠΎ ΡΠ°ΠΊ Π½Π°Π·ΡΠ²Π°Π΅ΠΌΠΎΠΌ Π±Π΅Π·ΠΎΠ±ΡΠ°Π·Π½ΠΎΠΌ (Π²Π½Π΅ΠΎΠ±ΡΠ°Π·Π½ΠΎΠΌ) ΠΌΡΡΠ»Π΅Π½ΠΈΠΈ. ΠΠΎ-Π²ΡΠΎΡΡΡ , ΠΡΠ»ΡΠΏΠ΅ ΠΈ Π½Π΅ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΠ΅ ΠΈΠ· Π΅Π³ΠΎ ΠΊΠΎΠ»Π»Π΅Π³ ΠΏΡΠΈΡΠ»ΠΈ ΠΊ Π²ΡΠ²ΠΎΠ΄Ρ, ΡΡΠΎ ΡΠΎΠ΄Π΅ΡΠΆΠ°Π½ΠΈΡ ΡΠΎΠ·Π½Π°Π½ΠΈΡ Π»ΡΡΡΠ΅ ΠΈΠ½ΡΠ΅ΡΠΏΡΠ΅ΡΠΈΡΠΎΠ²Π°ΡΡ ΠΊΠ°ΠΊ ΠΏΡΠΈΡ ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΠ΅ Π°ΠΊΡΡ, ΡΠ΅ΠΌ ΠΊΠ°ΠΊ ΡΠΌΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΡΠ΅ ΡΠ»Π΅ΠΌΠ΅Π½ΡΡ, ΠΎΡΡΡΠ΅Π½ΠΈΡ ΠΈΠ»ΠΈ ΠΏΡΠ΅Π΄ΡΡΠ°Π²Π»Π΅Π½ΠΈΡ (Vorstellun- gen). ΠΡΠΎ Π·Π°ΡΡΠ°Π³ΠΈΠ²Π°Π»ΠΎ ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΡΠΊΡΡ ΠΏΡΠΎΠ±Π»Π΅ΠΌΡ ΡΠΎΠ³ΠΎ, ΡΡΠΎ ΠΏΠΎΠ½ΠΈΠΌΠ°Π΅ΡΡΡ ΠΏΠΎΠ΄ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΠΌ Π·Π½Π°Π½ΠΈΠ΅ΠΌ, ΠΈΠ»ΠΈ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΠ΅ΠΉ ΠΊΠ°ΠΊ Π½Π°ΡΠΊΠΎΠΉ.
ΠΠΎΠ½ΡΡΠΈΠ΅ ΠΏΡΠΈΡ ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΡ Π°ΠΊΡΠΎΠ² ΡΠΊΠ°Π·ΡΠ²Π°Π΅Ρ Π½Π° Π΅ΡΠ΅ ΠΎΠ΄Π½ΠΎ Π½Π°ΠΏΡΠ°Π²Π»Π΅Π½ΠΈΠ΅ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΡ ΠΈΡΡΠ»Π΅Π΄ΠΎΠ²Π°Π½ΠΈΠΉ. ΠΠ½ΠΎ ΠΈΠΌΠ΅Π΅Ρ ΠΎΡΠ½ΠΎΡΠ΅Π½ΠΈΠ΅ ΠΊ Π½Π΅ΠΌΠ΅ΡΠΊΠΎΠΌΡ ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΡ Π€ΡΠ°Π½ΡΡ ΠΡΠ΅Π½ΡΠ°Π½ΠΎ (Franz Brentano, 1838β1917), ΡΡΡ ΠΊΠ½ΠΈΠ³Π° Ρ Π³ΠΎΠ²ΠΎΡΡΡΠΈΠΌ Π½Π°Π·Π²Π°Π½ΠΈΠ΅ΠΌ Β«ΠΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡ Ρ ΡΠΌΠΏΠΈΡΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΎΠΉ ΡΠΎΡΠΊΠΈ Π·ΡΠ΅Π½ΠΈΡΒ» (Psychologie vom empirischen Standpunkt) ΠΏΠΎΡΠ²ΠΈΠ»Π°ΡΡ Π² 1874 Π³. ΠΠ΅ΡΠΌΠΎΡΡΡ Π½Π° Π·Π°Π³Π»Π°Π²ΠΈΠ΅, Π² ΠΊΠ½ΠΈΠ³Π΅ Π½Π΅ ΠΏΡΠ΅Π΄Π»Π°Π³Π°Π»ΠΎΡΡ Π½ΠΎΠ²ΡΡ ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΠ°Π»ΡΠ½ΡΡ ΠΌΠ΅ΡΠΎΠ΄ΠΎΠ². ΠΡΠ΅Π½ΡΠ°Π½ΠΎ ΠΏΡΠ΅ΡΠ»Π΅Π΄ΠΎΠ²Π°Π» ΡΠ΅Π»Ρ ΡΠ΄Π΅Π»Π°ΡΡ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡ ΡΠΌΠΏΠΈΡΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΎΠΉ Π½Π΅ ΡΠ΅ΡΠ΅Π· ΠΏΡΠ΅Π²ΡΠ°ΡΠ΅Π½ΠΈΠ΅ Π΅Π΅ Π² Π΅ΡΡΠ΅ΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΡΡ Π½Π°ΡΠΊΡ, Π° ΠΏΡΡΠ΅ΠΌ ΡΡΠ°ΡΠ΅Π»ΡΠ½ΠΎΠ³ΠΎ ΠΎΠΏΠΈΡΠ°Π½ΠΈΡ Π²Π½ΡΡΡΠ΅Π½Π½Π΅ΠΉ ΡΠ΅Π°Π»ΡΠ½ΠΎΡΡΠΈ ΡΠΎΠ·Π½Π°Π½ΠΈΡ. ΠΠ½ ΡΡΠ²Π΅ΡΠΆΠ΄Π°Π», ΡΡΠΎ Β«ΠΏΡΠΈΡ ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΎΠ΅Β», Π² ΠΏΡΠΎΡΠΈΠ²ΠΎΠΏΠΎΠ»ΠΎΠΆΠ½ΠΎΡΡΡ Β«ΡΠΈΠ·ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΎΠΌΡΒ», ΠΏΠΎ ΠΎΠΏΡΠ΅Π΄Π΅Π»Π΅Π½ΠΈΡ Π΅ΡΡΡ Π½Π΅ ΡΠΎΡΡΠΎΡΠ½ΠΈΠ΅, Π° Π°ΠΊΡ. ΠΡΠΈΡ ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΠΉ Π°ΠΊΡ, ΠΊΠ°ΠΊ ΡΡΠΈΡΠ°Π» ΠΎΠ½, ΡΠ°Π·Π»Π°Π³Π°Π΅ΡΡΡ Π½Π° Π΄Π²Π΅ ΡΠΎΡΡΠ°Π²Π»ΡΡΡΠΈΠ΅, ΠΈΠ»ΠΈ Π½Π° Π΄Π²Π° ΠΎΠ±ΡΠ΅ΠΊΡΠ°: ΠΏΠ΅ΡΠ²ΠΈΡΠ½ΡΠΉ ΠΎΠ±ΡΠ΅ΠΊΡ, Π½Π΅ΠΏΠΎΡΡΠ΅Π΄ΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΠΎ Π½Π°Π±Π»ΡΠ΄Π°Π΅ΠΌΡΠΉ (Π½Π°ΠΏΡΠΈΠΌΠ΅Ρ, ΡΠ°ΠΉΠ½ΠΈΠΊ Π΄Π»Ρ Π·Π°Π²Π°ΡΠΊΠΈ), ΠΈ Π²ΡΠΎΡΠΈΡΠ½ΡΠΉ ΠΎΠ±ΡΠ΅ΠΊΡ, ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΠΉ Π±Π΅ΡΡΠΎΠ·Π½Π°ΡΠ΅Π»ΡΠ½ΠΎ Π²ΠΎΡΠΏΡΠΈΠ½ΠΈΠΌΠ°Π΅ΡΡΡ, Π½ΠΎ Π½Π΅ΠΏΠΎΡΡΠ΅Π΄ΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΠΎ Π½Π΅ Π½Π°Π±Π»ΡΠ΄Π°Π΅ΡΡΡ (Π½Π°ΠΏΡΠΈΠΌΠ΅Ρ, ΡΠΌΠΎΡΡΠ΅Π½ΠΈΠ΅ Π½Π° ΡΠ°ΠΉΠ½ΠΈΠΊ Π΄Π»Ρ Π·Π°Π²Π°ΡΠΊΠΈ). ΠΡΠ΅Π΄ΠΌΠ΅Ρ ΠΈΠ½ΡΠ΅ΡΠ΅ΡΠ° ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΠΈ β Β«Π²Π½ΡΡΡΠ΅Π½Π½Π΅Π΅ Π²ΠΎΡΠΏΡΠΈΡΡΠΈΠ΅Β» β ΡΠ²ΡΠ·Π°Π½ Ρ Π²ΡΠΎΡΠΈΡΠ½ΡΠΌ ΠΎΠ±ΡΠ΅ΠΊΡΠΎΠΌ; Ρ ΠΏΠΎΠΌΠΎΡΡΡ Π²Π½ΡΡΡΠ΅Π½Π½Π΅Π³ΠΎ Π²ΠΎΡΠΏΡΠΈΡΡΠΈΡ, Ρ ΠΎΡΡ ΠΎΠ½ΠΎ ΠΈ ΡΡΠ΅Π±ΡΠ΅Ρ ΠΎΡΠΎΠ±ΠΎΠ³ΠΎ ΡΠΎΡΡΠ΅Π΄ΠΎΡΠΎΡΠ΅Π½ΠΈΡ, ΠΌΡ ΡΠ·Π½Π°Π΅ΠΌ ΠΎ ΡΠΎΠΌ, ΡΡΠΎ ΠΎΡΠ»ΠΈΡΠ°Π΅Ρ ΡΠΎΠ±ΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΠΎ ΡΠ΅Π»ΠΎΠ²Π΅ΡΠ΅ΡΠΊΡΡ ΠΏΡΠΈΡ ΠΈΠΊΡ. ΠΡΠ΅Π½ΡΠ°Π½ΠΎ ΠΏΠΎΠ½ΠΈΠΌΠ°Π» ΠΏΡΠΈΡ ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΡΡ Π΄Π΅ΡΡΠ΅Π»ΡΠ½ΠΎΡΡΡ ΠΊΠ°ΠΊ Π½Π΅ ΡΠ²ΠΎΠ΄ΠΈΠΌΡΡ ΠΊ ΡΠ΅ΠΌΡ-ΡΠΎ ΠΈΠ½ΠΎΠΌΡ, Π½Π΅ ΠΏΠΎΠ΄Π΄Π°ΡΡΡΡΡΡ ΡΠ°Π·Π»ΠΎΠΆΠ΅Π½ΠΈΡ Π½Π° ΠΊΠ°ΠΊΠΈΠ΅-Π»ΠΈΠ±ΠΎ Π΄ΡΡΠ³ΠΈΠ΅ ΡΠ»Π΅ΠΌΠ΅Π½ΡΡ. ΠΠ½ Ρ ΠΎΡΠ΅Π» ΡΠΎΠ·Π΄Π°ΡΡ ΡΠΌΠΏΠΈΡΠΈΡΠ΅ΡΠΊΡΡ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡ, Π½Π΅ΠΏΠΎΡΡΠ΅Π΄ΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΠΎ ΠΎΠΏΠΈΡΡΠ²Π°ΡΡΡΡ ΡΡΡ ΠΏΡΠΈΡ ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΡΡ Π΄Π΅ΡΡΠ΅Π»ΡΠ½ΠΎΡΡΡ, Π° Π½Π΅ ΡΠΈΠ·ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΠ΅ ΠΈΠ»ΠΈ Π΄ΡΡΠ³ΠΈΠ΅ ΠΎΠ±ΡΠ΅ΠΊΡΡ, Π½Π° ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΠ΅ ΠΎΠ½Π° Π½Π°ΠΏΡΠ°Π²Π»Π΅Π½Π°. ΠΠ½ Π΄Π°Π» ΡΠΎΡΠΌΠ°Π»ΡΠ½ΠΎΠ΅ ΠΎΠΏΡΠ΅Π΄Π΅Π»Π΅Π½ΠΈΠ΅ ΠΏΡΠΈΡ ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΎΠ³ΠΎ Π² ΡΠ΅ΡΠΌΠΈΠ½Π°Ρ ΡΡΠ΅Π΄Π½Π΅Π²Π΅ΠΊΠΎΠ²ΠΎΠΉ ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΠΈΠΈ Π€ΠΎΠΌΡ ΠΠΊΠ²ΠΈΠ½ΡΠΊΠΎΠ³ΠΎ, ΡΠ΅ΡΠ΅Π· ΠΏΡΠ΅Π΄Π½Π°ΠΌΠ΅ΡΠ΅Π½Π½ΠΎΡΡΡ, ΠΈΠ»ΠΈ ΠΈΠ½ΡΠ΅Π½ΡΠΈΠΎΠ½Π°Π»ΡΠ½ΠΎΡΡΡ. ΠΏΡΠΈΡ ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΎΠ΅ β ΡΡΠΎ Π°ΠΊΡ, ΡΠ²ΡΠ·Π°Π½Π½ΡΠΉ Ρ ΠΎΠ±ΡΠ΅ΠΊΡΠΎΠΌ ΠΈΠ»ΠΈ Π½Π°ΠΏΡΠ°Π²Π»Π΅Π½Π½ΡΠΉ Π½Π° Π½Π΅Π³ΠΎ (Π½Π°ΠΏΡΠΈΠΌΠ΅Ρ, Π°ΠΊΡ Π²ΠΉΠ΄Π΅Π½ΠΈΡ β ΡΡΠΎ Π²ΠΈΠ΄Π΅Π½ΠΈΠ΅ ΡΠ΅Π³ΠΎ-ΡΠΎ). ΠΡΠΎΡ ΠΏΠΎΠ΄Ρ ΠΎΠ΄ Π±ΡΠ» ΠΏΡΠΈΠ²Π»Π΅ΠΊΠ°ΡΠ΅Π»ΡΠ½ΡΠΌ Π΄Π»Ρ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΎΠ², Π²ΡΠ½ΡΠΆΠ΄Π΅Π½Π½ΡΡ ΠΎΡΡΡΠ°ΠΈΠ²Π°ΡΡ Π°Π²ΡΠΎΠ½ΠΎΠΌΠΈΡ ΡΠ²ΠΎΠ΅ΠΉ Π΄ΠΈΡΡΠΈΠΏΠ»ΠΈΠ½Ρ, ΠΏΠΎΡΠΊΠΎΠ»ΡΠΊΡ ΠΏΡΠ΅Π΄Π»Π°Π³Π°Π» ΠΎΠΏΠΈΡΡΠ²Π°ΡΡ ΡΠΎΠ·Π½Π°Π½ΠΈΠ΅ Π½Π° ΡΠ·ΡΠΊΠ΅ Π΅Π³ΠΎ ΡΠΎΠ±ΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΡΡ ΠΊΠ°ΡΠ΅ΡΡΠ² ΠΈ Π΄Π΅ΠΉΡΡΠ²ΠΈΠΉ β Π² ΠΎΡΠ»ΠΈΡΠΈΠ΅ ΠΎΡ ΡΠΈΠ·ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΡ ΡΠΎΡΡΠΎΡΠ½ΠΈΠΉ, ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΠΌΠΈ ΠΎΠΏΠ΅ΡΠΈΡΠΎΠ²Π°Π»Π° ΡΠΈΠ·ΠΈΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠ°Ρ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡ. ΠΡΡΡΠ±ΡΡΠ³ΡΠΊΠΈΠ΅ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈ Π½Π°ΡΠ»ΠΈ ΠΏΡΠΈΠΌΠ΅Π½Π΅Π½ΠΈΠ΅ ΡΡΠΎΠΌΡ ΠΌΠ΅Π½ΡΠ°Π»ΠΈΡΡΡΠΊΠΎΠΌΡ ΡΠ·ΡΠΊΡ ΠΎΠΏΠΈΡΠ°Π½ΠΈΡ ΠΏΠΎΡΠ»Π΅ ΡΠΎΠ³ΠΎ, ΠΊΠ°ΠΊ ΠΈΡ ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΡ ΠΏΠΎΠΊΠ°Π·Π°Π»ΠΈ Π½Π΅Π²ΠΎΠ·ΠΌΠΎΠΆΠ½ΠΎΡΡΡ ΡΠ°Π·Π»ΠΎΠΆΠΈΡΡ ΠΌΡΡΠ»Π΅Π½ΠΈΠ΅ Π½Π° ΡΠ΅Π½ΡΠΎΡΠ½ΡΠ΅ ΡΠ»Π΅ΠΌΠ΅Π½ΡΡ.
Π€ΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΠΈΡ ΠΡΠ΅Π½ΡΠ°Π½ΠΎ ΠΏΠΎΠ²Π»ΠΈΡΠ»Π° Π½Π° ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΠ°Π»ΡΠ½ΡΡ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡ ΡΠ΅ΡΠ΅Π· Π΅Π³ΠΎ ΡΡΠ΅Π½ΠΈΠΊΠ° ΠΠ°ΡΠ»Π° Π¨ΡΡΠΌΠΏΡΠ° (Karl Stumpf, 1848β1936). ΠΠΎΠ³Π΄Π° Π² ΠΠ΅ΡΠ»ΠΈΠ½ΡΠΊΠΎΠΌ ΡΠ½ΠΈΠ²Π΅ΡΡΠΈΡΠ΅ΡΠ΅ Π² 1893 Π³. Π±ΡΠ»Π° Π²Π²Π΅Π΄Π΅Π½Π° Π΄ΠΎΠ»ΠΆΠ½ΠΎΡΡΡ ΠΏΡΠΎΡΠ΅ΡΡΠΎΡΠ° ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΠΈ, Π½Π°Π·Π½Π°ΡΠ΅Π½ΠΈΠ΅ Π½Π° Π½Π΅Π΅ ΠΏΠΎΠ»ΡΡΠΈΠ»ΠΈ Π½Π΅ ΠΏΠΈΠΎΠ½Π΅ΡΡ ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΠ°Π»ΡΠ½ΠΎΠΉ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΠΈ ΠΠ±Π±ΠΈΠ½Π³Π°ΡΠ· ΠΈ ΠΠ΅ΠΎΡΠ³ ΠΡΠ»Π»Π΅Ρ, Π° Π¨ΡΡΠΌΠΏΡ. ΠΡΠΎ Π±ΡΠ»ΠΎ Π²ΡΡΠ°ΠΆΠ΅Π½ΠΈΠ΅ΠΌ Π΄ΠΎΠ²Π΅ΡΠΈΡ ΡΠΎΠΉ ΠΏΠΎΠ·ΠΈΡΠΈΠΈ, ΠΊΠΎΡΠΎΡΠΎΠΉ ΠΏΡΠΈΠ΄Π΅ΡΠΆΠΈΠ²Π°Π»ΡΡ Π¨ΡΡΠΌΠΏΡ: Π½ΠΈ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡ Π½Π°ΡΠΎΠ΄ΠΎΠ² ΠΡΠ½Π΄ΡΠ°, Π½ΠΈ ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΠ°Π»ΡΠ½ΡΠΉ Π°Π½Π°Π»ΠΈΠ· ΠΌΡΡΠ»Π΅Π½ΠΈΡ Π½Π΅ Π·Π°ΠΌΠ΅Π½ΡΡ ΠΎΠΏΠΈΡΠ°Π½ΠΈΠ΅, ΠΊΠΎΡΠΎΡΠΎΠ΅ Π°ΠΊΡΠΈΠ²Π½ΠΎΠ΅ ΡΠΎΠ·Π½Π°Π½ΠΈΠ΅ ΠΌΠΎΠΆΠ΅Ρ Π΄Π°ΡΡ ΡΠ°ΠΌΠΎ ΡΠ΅Π±Π΅. Π€ΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΡΠΊΠΈΠΉ Π²Π·Π³Π»ΡΠ΄ Π¨ΡΡΠΌΠΏΡΠ° Π½Π° Π½Π°ΡΠΊΡ Π±ΡΠ» ΡΠ°ΠΊΠΆΠ΅ ΠΏΡΠΈΠ΅ΠΌΠ»Π΅ΠΌΡΠΌ Π΄Π»Ρ Π±Π΅ΡΠ»ΠΈΠ½ΡΠΊΠΎΠΉ ΠΏΡΠΎΡΠ΅ΡΡΡΡΡ. Β«ΠΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³, β ΠΏΠΈΡΠ°Π» Π¨ΡΡΠΌΠΏΡ, β ΠΊΠ°ΠΊ ΠΈ Π²ΡΡΠΊΠΈΠΉ, Π΄Π»Ρ ΠΊΠΎΠ³ΠΎ Π½Π°ΡΠΊΠ° β Π½Π΅ΡΡΠΎ Π±ΠΎΠ»ΡΡΠ΅Π΅, ΡΠ΅ΠΌ ΠΏΡΠΎΡΡΠΎ ΡΠ΅ΠΌΠ΅ΡΠ»ΠΎ, Π΄ΠΎΠ»ΠΆΠ΅Π½ Π² ΡΠΎ ΠΆΠ΅ Π²ΡΠ΅ΠΌΡ Π±ΡΡΡ ΡΠ΅ΠΎΡΠ΅ΡΠΈΠΊΠΎΠΌ ΠΏΠΎΠ·Π½Π°Π½ΠΈΡΒ» [ΡΠΈΡ. ΠΏΠΎ: 36, Ρ. 269]. Π‘ΠΎΠ·Π΄Π°Π² Π² ΠΠ΅ΡΠ»ΠΈΠ½Π΅ ΠΊΡΡΠΏΠ½ΡΠΉ ΡΠ΅Π½ΡΡ Π½ΠΎΠ²ΠΎΠΉ ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΠ°Π»ΡΠ½ΠΎΠΉ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΠΈ, ΠΎΠ½ Π½Π΅ ΡΠ΄Π΅Π»Π°Π» ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡ Π΅ΡΡΠ΅ΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΠΎΠΉ Π½Π°ΡΠΊΠΎΠΉ Π² ΠΏΡΡΠΌΠΎΠΌ ΡΠΌΡΡΠ»Π΅ ΡΠ»ΠΎΠ²Π°. Π‘ΠΊΠΎΡΠ΅Π΅, Π΅Π³ΠΎ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΠ΅ ΡΠ΅ΠΌΠΈΠ½Π°ΡΡ ΠΈ ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΠ°Π»ΡΠ½Π°Ρ ΡΠ°Π±ΠΎΡΠ°, ΠΊΠΎΡΠΎΡΠΎΠΉ ΠΎΠ½ ΡΠΎΠ΄Π΅ΠΉΡΡΠ²ΠΎΠ²Π°Π», ΡΠΎΠ²Π΅ΡΡΠ΅Π½ΡΡΠ²ΠΎΠ²Π°Π»ΠΈ ΠΈ Π΄ΠΎΠΏΠΎΠ»Π½ΡΠ»ΠΈ ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΡΠΊΡΡ Π½Π°ΡΠΊΡ, Π΄Π°Π²Π°Ρ Π²ΠΎΠ·ΠΌΠΎΠΆΠ½ΠΎΡΡΡ ΠΎΠΏΠΈΡΠ°ΡΡ ΡΡΠ΅ΡΡ ΠΏΡΠΈΡ ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΎΠ³ΠΎ Π² Π΅Π΅ ΡΠΎΠ±ΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΡΡ ΡΠ΅ΡΠΌΠΈΠ½Π°Ρ . ΠΠ°ΠΊ ΠΌΡ ΡΠ²ΠΈΠ΄ΠΈΠΌ Π½ΠΈΠΆΠ΅, ΡΡΠ° ΡΠΎΡΠΊΠ° Π·ΡΠ΅Π½ΠΈΡ Π² ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΠΈ Π±ΡΠ»Π° ΡΠ²ΡΠ·Π°Π½Π° Ρ ΡΠ°Π·Π²ΠΈΡΠΈΠ΅ΠΌ ΡΠ΅Π½ΠΎΠΌΠ΅Π½ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΠΈ.
ΠΡΠΎΡΠ΅ΡΡΠΈΠ΅ΠΉ Π¨ΡΡΠΌΠΏΡΠ° Π±ΡΠ»Π° ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΠΈΡ, Π΅Π³ΠΎ ΠΊΡΠ΅Π΄ΠΎ β ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΠΉ ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½Ρ, Π΅Π³ΠΎ ΡΡΡΠ°ΡΡΡΡ β ΠΌΡΠ·ΡΠΊΠ°. Π Π²ΠΎ Π²ΡΠ΅ΠΌΡ ΡΡΠ΅Π±Ρ Π² ΡΠ½ΠΈΠ²Π΅ΡΡΠΈΡΠ΅ΡΠ΅, ΠΈ ΡΠΆΠ΅ Π±ΡΠ΄ΡΡΠΈ ΠΏΡΠ΅ΠΏΠΎΠ΄Π°Π²Π°ΡΠ΅Π»Π΅ΠΌ, ΠΎΠ½ ΠΈΠ³ΡΠ°Π» Π½Π° Π²ΠΈΠΎΠ»ΠΎΠ½ΡΠ΅Π»ΠΈ. ΠΡΠ·ΡΠΊΠ° ΠΈ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡ ΡΠΎΡΠ»ΠΈΡΡ Π²ΠΎΠ΅Π΄ΠΈΠ½ΠΎ Π² Π΅Π³ΠΎ Π±ΠΎΠ»ΡΡΠΎΠΌ ΡΡΡΠ΄Π΅ ΠΏΠΎ Β«ΠΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΠΈ Π·Π²ΡΠΊΠ°Β» (Tonpsychologie, 1883β1890). Π ΠΠ΅ΡΠ»ΠΈΠ½Π΅ Π΅Π³ΠΎ ΡΡΠΈΠ»ΠΈΡΠΌΠΈ Π±ΡΠ»ΠΈ ΡΠΎΠ·Π΄Π°Π½Ρ ΡΡΠ»ΠΎΠ²ΠΈΡ Π΄Π»Ρ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΡ ΠΈΡΡΠ»Π΅Π΄ΠΎΠ²Π°Π½ΠΈΠΉ, Π² ΡΠΎΠΌ ΡΠΈΡΠ»Π΅ Π»Π°Π±ΠΎΡΠ°ΡΠΎΡΠΈΡ, Π½ΠΎ ΠΎΠ½ ΠΏΠ΅ΡΠ΅Π΄Π°Π» ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΠ°Π»ΡΠ½ΡΡ ΡΠ°Π±ΠΎΡΡ Π΄ΡΡΠ³ΠΈΠΌ. Π ΡΠΈΡΠ»Π΅ Π΅Π³ΠΎ ΡΡΡΠ΄Π΅Π½ΡΠΎΠ² Π² ΠΠ΅ΡΠ»ΠΈΠ½Π΅ Π±ΡΠ»ΠΈ ΠΡΠ»Π΅Ρ ΠΈ ΠΠΎΡΡΠΊΠ°. ΠΠΌΠ΅ΡΡΠ΅ Ρ ΠΠ΅ΡΡΠ³Π΅ΠΉΠΌΠ΅ΡΠΎΠΌ ΠΎΠ½ΠΈ ΡΠΎΠ·Π΄Π°Π»ΠΈ ΡΠ°ΠΊ Π½Π°Π·ΡΠ²Π°Π΅ΠΌΡΡ Π³Π΅ΡΡΠ°Π»ΡΡΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡ (ΡΠ΅ΡΡ ΠΎ Π½Π΅ΠΉ ΠΏΠΎΠΉΠ΄Π΅Ρ Π½ΠΈΠΆΠ΅), ΠΎΠΊΠ°Π·Π°Π²ΡΡΡ Π±ΠΎΠ»ΡΡΠΎΠ΅ Π²Π»ΠΈΡΠ½ΠΈΠ΅ Π½Π° ΡΠ΅ΠΎΡΠΈΠΈ Π²ΠΎΡΠΏΡΠΈΡΡΠΈΡ Π² XX Π². ΠΡΠ»Π΅Ρ ΠΆΠ΅ ΡΡΠ°Π» ΠΏΡΠ΅Π΅ΠΌΠ½ΠΈΠΊΠΎΠΌ Π¨ΡΡΠΌΠΏΡΠ°, ΠΊΠΎΠ³Π΄Π° ΡΠΎΡ ΡΡΠ΅Π» Π½Π° ΠΏΠ΅Π½ΡΠΈΡ. ΠΡ Π΄Π΅ΡΡΠ΅Π»ΡΠ½ΠΎΡΡΡ ΡΠΊΡΠ΅ΠΏΠΈΠ»Π° ΡΠ΅ΡΠ½ΡΡ ΡΠ²ΡΠ·Ρ ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΠ° ΠΈ ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΠΈΠΈ; ΠΊΠ°ΠΊ ΠΈ ΠΡΠ½Π΄Ρ, ΠΎΠ½ΠΈ Π½Π°Π΄Π΅ΡΠ»ΠΈΡΡ, ΡΡΠΎ ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ»ΠΎΠ³ΠΈΡ ΠΏΠΎΠΌΠΎΠΆΠ΅Ρ ΡΠ΄Π΅Π»Π°ΡΡ ΡΠΈΠ»ΠΎΡΠΎΡΠΈΡ Π½Π°ΡΡΠ½ΠΎΠΉ.