ΠΠ°ΠΆΠ΅ ΠΎΡΠ΅Π½Ρ ΡΠΏΠ΅ΡΠΈΡΠΈΡΠ½ΡΠ΅ ΡΠ΅Π»ΠΎΠ²Π΅ΡΠ΅ΡΠΊΠΈΠ΅ ΠΏΠΎΡΡΠ΅Π±Π½ΠΎΡΡΠΈ ΠΌΠΎΠ³ΡΡ Π±ΡΡΡ Π²ΡΠΎΠΆΠ΄Π΅Π½Π½ΡΠΌΠΈ. ΠΡΠΈΡΡΡΠ°ΡΡΠΈΠ΅ Π±Π΅ΡΠ΅ΠΌΠ΅Π½Π½ΠΎΠΉ ΠΆΠ΅Π½ΡΠΈΠ½Ρ ΠΊ Π½Π΅ΠΎΠ±ΡΡΠ½ΠΎΠΉ ΠΏΠΈΡΠ΅, ΠΊΠΎΡΠΎΡΠ°Ρ, ΠΌΠΎΠΆΠ΅Ρ Π±ΡΡΡ, ΡΡΠ΅Π±ΡΠ΅ΡΡΡ Π΄Π»Ρ ΡΠ°Π·Π²ΠΈΡΠΈΡ Π·Π΄ΠΎΡΠΎΠ²ΠΎΠ³ΠΎ ΠΏΠ»ΠΎΠ΄Π°, Π±ΡΠ»ΠΎ Π΄Π°ΠΆΠ΅ ΠΏΠΎΠ²ΠΎΠ΄ΠΎΠΌ Π΄Π»Ρ ΡΠΌΠ΅Ρ Π° Π²ΠΎ ΠΌΠ½ΠΎΠ³ΠΈΡ ΡΠΌΠΎΡΠΈΡΡΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΡ ΠΏΡΠΎΠ³ΡΠ°ΠΌΠΌΠ°Ρ [147 - Π’ΠΎΡΠ½ΠΎΡΠ° ΠΏΠΎ ΡΡΡΠ°ΠΌ ΠΈ ΠΎΡΠΊΠ°Π· ΠΎΡ Π½Π΅ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΡ Π²ΠΈΠ΄ΠΎΠ² ΠΏΠΈΡΠΈ ΡΠ²Π»ΡΡΡΡΡ Π²ΡΠΎΠΆΠ΄Π΅Π½Π½ΡΠΌΠΈ ΠΏΠΎΠ²Π΅Π΄Π΅Π½ΡΠ΅ΡΠΊΠΈΠΌΠΈ ΡΠ΅ΡΡΠ°ΠΌΠΈ, ΡΠΏΠΎΡΠΎΠ±ΡΡΠ²ΡΡΡΠΈΠΌΠΈ Π·Π°ΡΠΈΡΠ΅ ΠΏΠ»ΠΎΠ΄Π° ΠΎΡ ΠΈΠ½ΡΠ΅ΠΊΡΠΈΠΈ Π² ΡΠ΅ΡΠ΅Π½ΠΈΠ΅ ΠΏΠ΅ΡΠ²ΠΎΠ³ΠΎ ΡΡΠΈΠΌΠ΅ΡΡΡΠ° Π±Π΅ΡΠ΅ΠΌΠ΅Π½Π½ΠΎΡΡΠΈ, ΠΊΠΎΠ³Π΄Π° ΠΎΠ½ ΡΠ²Π»ΡΠ΅ΡΡΡ Π½Π°ΠΈΠ±ΠΎΠ»Π΅Π΅ ΡΡΠ·Π²ΠΈΠΌΡΠΌ (Holland, 2003).]. ΠΠΎΡΠΌΠ°Π»ΡΠ½ΡΠ΅ ΡΠ΅Π»ΠΎΠ²Π΅ΡΠ΅ΡΠΊΠΈΠ΅ Π΄Π΅ΡΠΈ Ρ ΡΠΎΠΆΠ΄Π΅Π½ΠΈΡ Π±ΠΎΡΡΡΡ Π·ΠΌΠ΅ΠΉ ΠΈ ΠΏΠ°ΡΠΊΠΎΠ². ΠΠ΅Π½ΡΠΈΠ½ ΠΏΡΠΈΠ²Π»Π΅ΠΊΠ°Π΅Ρ Π²ΡΡΠΎΠΊΠΈΠΉ ΡΡΠ°ΡΡΡ ΠΌΡΠΆΡΠΈΠ½, Π° ΠΌΡΠΆΡΠΈΠ½ β ΠΌΠΎΠ»ΠΎΠ΄ΡΠ΅ ΠΈ Π·Π΄ΠΎΡΠΎΠ²ΡΠ΅ ΠΆΠ΅Π½ΡΠΈΠ½Ρ. ΠΠ΄ΠΈΠ½Π°ΠΊΠΎΠ²ΡΠ΅ ΡΠ»ΡΡΠ°ΠΈ ΠΈΠ΄ΠΈΠΎΡΠΈΠ½ΠΊΡΠ°Π·ΠΈΠΈ Ρ ΠΌΠΎΠ½ΠΎΠ·ΠΈΠ³ΠΎΡΠ½ΡΡ Π±Π»ΠΈΠ·Π½Π΅ΡΠΎΠ², Π΄Π°ΠΆΠ΅ Π΅ΡΠ»ΠΈ ΠΎΠ½ΠΈ Π²ΠΎΡΠΏΠΈΡΡΠ²Π°Π»ΠΈΡΡ Π² ΡΠ°Π·Π½ΡΡ ΡΡΠ»ΠΎΠ²ΠΈΡΡ , ΠΌΠΎΠ³ΡΡ Π±ΡΡΡ ΠΎΠ±ΡΡΡΠ½Π΅Π½Ρ ΡΠΎΠ»ΡΠΊΠΎ Π½Π°ΡΠ»Π΅Π΄ΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΠΎΡΡΡΡ (Rushton, 2000a; Bouchard, 1990; Martin, 1986; Hamilton, 1964; Segal, 1999; Barkow, 1991). Π‘ΡΠ΅Π΄Π° ΠΌΠΎΠΆΠ΅Ρ ΡΠ²Π΅Π»ΠΈΡΠΈΡΡ ΠΈΠ»ΠΈ ΡΠΌΠ΅Π½ΡΡΠΈΡΡ Π²ΡΡΠ°ΠΆΠ΅Π½Π½ΠΎΡΡΡ Π½Π°ΡΠΈΡ Π²ΡΠΎΠΆΠ΄Π΅Π½Π½ΡΡ ΠΏΠΎΡΡΠ΅Π±Π½ΠΎΡΡΠ΅ΠΉ, Π½ΠΎ Π½Π΅ ΠΌΠΎΠΆΠ΅Ρ ΠΏΠΎΠ»Π½ΠΎΡΡΡΡ ΠΈΡ ΠΈΡΠΊΠ»ΡΡΠΈΡΡ.
ΠΠΎΠ³Π΄Π° ΡΠ΅ΡΡ ΠΈΠ΄Π΅Ρ ΠΎ Π½Π°ΡΠ΅ΠΌ ΠΎΠ±ΡΠ΅Π½ΠΈΠΈ Ρ Π΄ΡΡΠ³ΠΈΠΌΠΈ Π»ΡΠ΄ΡΠΌΠΈ, ΠΎΠΏΡΠ΅Π΄Π΅Π»ΠΈΡΡ, ΡΠ²Π»ΡΠ΅ΡΡΡ Π»ΠΈ Π½Π°ΡΠ΅ ΠΏΠΎΠ²Π΅Π΄Π΅Π½ΠΈΠ΅ ΠΏΡΠΈΠΎΠ±ΡΠ΅ΡΠ΅Π½Π½ΡΠΌ ΠΈΠ»ΠΈ Π²ΡΠΎΠΆΠ΄Π΅Π½Π½ΡΠΌ, ΡΡΡΠ΄Π½Π΅Π΅. ΠΠ΄Π½Π°ΠΊΠΎ ΡΠΏΠΎΡΠΎΠ±Ρ ΠΏΠΎΠ²Π΅Π΄Π΅Π½ΠΈΡ, ΡΡΠ°Π²Π½ΠΈΠ²Π°Π΅ΠΌΡΠ΅ Π² ΡΠ°Π±Π»ΠΈΡΠ΅ 12β1 (ΡΠΌ. Π²ΠΊΠ»Π΅ΠΉΠΊΡ), Π½Π°ΡΡΠΎΠ»ΡΠΊΠΎ ΡΠ½ΠΈΠ²Π΅ΡΡΠ°Π»ΡΠ½Ρ (ΠΊΠ°ΠΊ Π² ΠΏΡΠΎΡΡΡΠ°Π½ΡΡΠ²Π΅, ΡΠ°ΠΊ ΠΈ Π²ΠΎ Π²ΡΠ΅ΠΌΠ΅Π½ΠΈ), ΡΡΠΎ ΠΎΠ½ΠΈ Π΄ΠΎΠ»ΠΆΠ½Ρ ΡΡΡΠ΅ΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΠΎ ΠΎΠΏΡΠ΅Π΄Π΅Π»ΡΡΡΡΡ Π³Π΅Π½Π΅ΡΠΈΠΊΠΎΠΉ.
Π’Π°Π±Π»ΠΈΡΠ° 12β1
(1) Π‘ΠΎΠ³Π»Π°ΡΠ½ΠΎ ΠΈΡ ΡΠΎΠ±ΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΠΎΠΌΡ ΠΌΠ½Π΅Π½ΠΈΡ ΠΎ ΡΠ²ΠΎΠ΅ΠΉ ΠΏΡΠΈΠ²Π»Π΅ΠΊΠ°ΡΠ΅Π»ΡΠ½ΠΎΡΡΠΈ ΠΈ ΠΊΠΎΠΌΠΏΠ΅ΡΠ΅Π½ΡΠ½ΠΎΡΡΠΈ Π² Π»ΠΈΡΠ΅ΡΠ°ΡΡΡΠ΅, Π½Π°ΡΠΊΠ°Ρ ΠΈ ΡΠΎΡΠΈΠ°Π»ΡΠ½ΡΡ Π΄ΠΈΡΡΠΈΠΏΠ»ΠΈΠ½Π°Ρ (Π½ΠΎ Π½Π΅ Π² ΠΌΠ°ΡΠ΅ΠΌΠ°ΡΠΈΠΊΠ΅), ΡΠ΅ΡΠ½ΠΎΠΊΠΎΠΆΠΈΠ΅ ΠΏΡΠ΅Π²ΠΎΡΡ ΠΎΠ΄ΡΡ Π±Π΅Π»ΡΡ ΠΈ ΠΌΠΎΠ½Π³ΠΎΠ»ΠΎΠΈΠ΄ΠΎΠ², Π½Π΅ΡΠΌΠΎΡΡΡ Π½Π° ΡΠΎ, ΡΡΠΎ Π½Π° ΡΠ°ΠΌΠΎΠΌ Π΄Π΅Π»Π΅ ΠΈΡ ΠΏΠΎΠΊΠ°Π·Π°ΡΠ΅Π»ΠΈ Π½ΠΈΠΆΠ΅ (Rushton, 2000a, Ρ. 154β155; Tashakkori, 1993; Levin, 1997, Ρ. 74β76). Π§ΡΠ²ΡΡΠ²ΠΎ Π½Π°ΡΠΈΠΎΠ½Π°Π»ΡΠ½ΠΎΠΉ Π³ΠΎΡΠ΄ΠΎΡΡΠΈ, Π·Π°ΠΏΡΠ΅ΡΠ΅Π½Π½ΠΎΠ΅ Π΄Π»Ρ Π±Π΅Π»ΡΡ ΠΠΎΠ»ΠΈΡΠΈΠ΅ΠΉ Π Π°Π²Π΅Π½ΡΡΠ²Π°, ΠΏΠΎΠ²ΡΡΠ°Π΅Ρ ΡΠ΄ΠΎΠ²Π»Π΅ΡΠ²ΠΎΡΠ΅Π½Π½ΠΎΡΡΡ ΠΆΠΈΠ·Π½ΡΡ ΠΈ, Π²ΠΎΠ·ΠΌΠΎΠΆΠ½ΠΎ, ΡΠ°ΠΌΠΎΠΎΡΠ΅Π½ΠΊΡ (Kiang, 2006).
(2) ΠΡΠ΅Π΄ΡΡΠΌΠΎΡΡΠΈΡΠ΅Π»ΡΠ½ΠΎΡΡΡ, ΡΠΏΠΎΡΠΎΠ±Π½ΠΎΡΡΡ ΠΏΠ»Π°Π½ΠΈΡΠΎΠ²Π°ΡΡ ΠΈ Π³ΠΎΡΠΎΠ²ΠΈΡΡΡΡ ΠΊ Π±ΡΠ΄ΡΡΠ΅ΠΌΡ (ΠΏΡΠ΅Π΄ΠΏΠΎΡΠΈΡΠ°Ρ ΠΎΡΡΡΠΎΡΠ΅Π½Π½ΡΡ Π²ΡΠ³ΠΎΠ΄Ρ Π½Π΅ΠΌΠ΅Π΄Π»Π΅Π½Π½ΠΎΠΌΡ Π²ΠΎΠ·Π½Π°Π³ΡΠ°ΠΆΠ΄Π΅Π½ΠΈΡ), ΡΠ΅ΡΠ½ΠΎ ΡΠ²ΡΠ·Π°Π½Π° Ρ ΠΎΡΡΡΡΡΡΠ²ΠΈΠ΅ΠΌ ΠΈΠΌΠΏΡΠ»ΡΡΠΈΠ²Π½ΠΎΡΡΠΈ (Levin, 1997, Ρ. 77β78, 116β119; Hunt, 1865, Ρ. 18). Π£ΡΠΎΠ²Π΅Π½Ρ ΡΠΊΠΎΠ½ΠΎΠΌΠΈΠΈ Π²ΡΡΠ΅ Ρ ΠΌΠΎΠ½Π³ΠΎΠ»ΠΎΠΈΠ΄ΠΎΠ², ΡΡΠΎ ΡΠΊΠ°Π·ΡΠ²Π°Π΅Ρ Π½Π° Π»ΡΡΡΠ΅ ΡΠ°Π·Π²ΠΈΡΡΡ ΡΠΏΠΎΡΠΎΠ±Π½ΠΎΡΡΡ ΠΊ ΠΏΠ»Π°Π½ΠΈΡΠΎΠ²Π°Π½ΠΈΡ ΠΈ ΡΡΡΠ΅ΠΌΠ»Π΅Π½ΠΈΠ΅ ΠΊ ΠΎΡΡΡΠΎΡΠ΅Π½Π½ΠΎΠΌΡ Π²ΠΎΠ·Π½Π°Π³ΡΠ°ΠΆΠ΄Π΅Π½ΠΈΡ. ΠΠ°ΡΠΊΠΎΠΌΠ°Π½Ρ, Π΄Π΅ΡΠΈ, Π»ΡΠ΄ΠΈ Ρ Π½ΠΈΠ·ΠΊΠΈΠΌ IQ ΠΈ ΡΠ΅ΡΠ½ΠΎΠΊΠΎΠΆΠΈΠ΅ ΠΏΡΠ΅Π΄ΠΏΠΎΡΠΈΡΠ°ΡΡ Π½Π΅ΠΌΠ΅Π΄Π»Π΅Π½Π½ΡΠ΅ ΡΠ΄ΠΎΠ²ΠΎΠ»ΡΡΡΠ²ΠΈΡ ΠΎΡΡΡΠΎΡΠ΅Π½Π½ΡΠΌ (Mes, 1964 & 1965), ΠΈ ΠΎΠ±ΡΡΠ½ΠΎ Ρ Π½ΠΈΡ ΠΌΠ°Π»ΠΎ ΠΈΠ»ΠΈ Π²ΠΎΠΎΠ±ΡΠ΅ Π½Π΅Ρ ΡΠ±Π΅ΡΠ΅ΠΆΠ΅Π½ΠΈΠΉ. Π ΠΊΠ»Π°ΡΡΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΎΠΌ ΡΠΊΡΠΏΠ΅ΡΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΠ΅ Π΄Π΅ΡΡΠΌ ΠΏΡΠ΅Π΄Π»Π°Π³Π°Π»ΠΈ Π½Π΅Π±ΠΎΠ»ΡΡΠΎΠΉ Π»Π΅Π΄Π΅Π½Π΅Ρ ΡΠ΅ΠΉΡΠ°Ρ ΠΈΠ»ΠΈ Π±ΠΎΠ»ΡΡΠΎΠΉ ΠΏΠΎΠ·ΠΆΠ΅; Π±ΠΎΠ»ΡΡΠΈΠ½ΡΡΠ²ΠΎ Π±Π΅Π»ΡΡ Π΄Π΅ΡΠ΅ΠΉ Π²ΡΠ±ΡΠ°Π»ΠΈ Π²ΡΠΎΡΠΎΠ΅, Π° Π±ΠΎΠ»ΡΡΠΈΠ½ΡΡΠ²ΠΎ ΡΠ΅ΡΠ½ΠΎΠΊΠΎΠΆΠΈΡ β ΠΏΠ΅ΡΠ²ΠΎΠ΅ (Mischel, 1961, Ρ. 6). ΠΠ΅ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΠ΅ ΡΡΠ΅Π½ΡΠ΅, Π½Π°Π±Π»ΡΠ΄Π°Π²ΡΠΈΠ΅ Π·Π° Π°ΡΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΠ°ΠΌΠΈ, ΠΎΡΠΌΠ΅ΡΠ°Π»ΠΈ, ΡΡΠΎ ΠΈΡ ΠΏΠΎΠ²Π΅Π΄Π΅Π½ΠΈΠ΅ ΡΡ ΠΎΠ΄Π½ΠΎ Ρ Π΄Π΅ΡΡΠΊΠΈΠΌ [148 - ΠΠ°ΠΏΡΠΈΠΌΠ΅Ρ: Β«β¦Π½Π΅Π³Ρ β ΡΡΠΎ ΡΠ΅Π±Π΅Π½ΠΎΠΊβ¦Β» (Albert Schweitzer, Β«On the Edge of the Primeval ForestΒ»); Β«Π² ΡΠΌΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΠΎΠΌ ΠΏΠ»Π°Π½Π΅ Π°ΡΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΠΊΠΈΠ΅ Π½Π΅Π³ΡΡ ΠΏΠΎΡ ΠΎΠΆΠΈ Π½Π° Π΄Π΅ΡΠ΅ΠΉ: ΠΎΠ±ΡΡΠ½ΠΎ ΠΎΠ½ΠΈ ΠΏΡΠΈΠ²Π΅ΡΠ»ΠΈΠ²Ρ ΠΈ Π²Π΅ΡΠ΅Π»Ρ, Π½ΠΎ ΠΈΠ½ΠΎΠ³Π΄Π° ΡΠΊΠ»ΠΎΠ½Π½Ρ ΠΊ ΠΏΡΠΈΡΡΡΠΏΠ°ΠΌ Π»ΡΡΠΎΠ³ΠΎ Π³Π½Π΅Π²Π°Β» (East, E., Π³Π΅Π½Π΅ΡΠΈΠΊ ΠΈΠ· ΠΠ°ΡΠ²Π°ΡΠ΄ΡΠΊΠΎΠ³ΠΎ ΡΠ½ΠΈΠ²Π΅ΡΡΠΈΡΠ΅ΡΠ°).].
ΠΠ΅ΡΠΏΠΎΡΠΎΠ±Π½ΠΎΡΡΡ ΠΎΡΡΡΠΎΡΠΈΡΡ Π²ΠΎΠ·Π½Π°Π³ΡΠ°ΠΆΠ΄Π΅Π½ΠΈΠ΅ ΠΏΠΎΠ²ΡΡΠ°Π΅Ρ Π²Π΅ΡΠΎΡΡΠ½ΠΎΡΡΡ Π²Π·ΡΡΠΈΡ ΠΊΡΠ΅Π΄ΠΈΡΠ° Π²ΠΌΠ΅ΡΡΠΎ ΡΠ±Π΅ΡΠ΅ΠΆΠ΅Π½ΠΈΡ ΠΈ ΠΏΡΠΈΠΎΠ±ΡΠ΅ΡΠ΅Π½ΠΈΠΉ, Π²ΠΎΡΠΎΠ²ΡΡΠ²Π° Π²ΠΌΠ΅ΡΡΠΎ ΡΠ°Π±ΠΎΡΡ ΠΈ ΠΎΠΆΠΈΠ΄Π°Π½ΠΈΡ, Π½Π°ΡΠΈΠ»ΠΈΠ΅ Π²ΠΌΠ΅ΡΡΠΎ ΡΡ Π°ΠΆΠΈΠ²Π°Π½ΠΈΡ. Π‘ΠΏΠΎΡΠΎΠ±Π½ΠΎΡΡΡ ΠΏΠ»Π°Π½ΠΈΡΠΎΠ²Π°ΡΡ Π±ΡΠ΄ΡΡΠ΅Π΅ ΠΈ ΠΎΡΠΊΠ°Π·ΡΠ²Π°ΡΡΡΡ ΠΎΡ Π½Π΅ΠΌΠ΅Π΄Π»Π΅Π½Π½ΠΎΠ³ΠΎ Π²ΠΎΠ·Π½Π°Π³ΡΠ°ΠΆΠ΄Π΅Π½ΠΈΡ ΡΡΡΠ΅ΡΡΠ²Π΅Π½Π½Π° Π΄Π»Ρ ΡΠΎΡΠΌΠΈΡΠΎΠ²Π°Π½ΠΈΡ ΠΈ ΡΠΎΡ ΡΠ°Π½Π΅Π½ΠΈΡ ΡΠΈΠ²ΠΈΠ»ΠΈΠ·Π°ΡΠΈΠΈ, Π² ΠΊΠΎΡΠΎΡΠΎΠΉ Π½Π΅ΠΎΠ±Ρ ΠΎΠ΄ΠΈΠΌΠΎ ΡΠ²Π°ΠΆΠ°ΡΡ ΠΏΡΠ°Π²Π° Π΄ΡΡΠ³ΠΈΡ , Π΄Π°ΠΆΠ΅ Π΅ΡΠ»ΠΈ ΡΡΠΎ ΠΎΠ·Π½Π°ΡΠ°Π΅Ρ Π½Π΅Π²ΠΎΠ·ΠΌΠΎΠΆΠ½ΠΎΡΡΡ ΠΏΠΎΠ»ΡΡΠΈΡΡ ΡΡΠ°Π·Ρ ΡΠΎ, ΡΠ΅Π³ΠΎ ΠΆΠ΅Π»Π°Π΅ΡΡ.
(3) ΠΠ·ΠΈΠ°ΡΡΠΊΠΈΠ΅ ΡΡΠ°ΡΠΈΠ΅ΡΡ ΡΡΠ°ΡΡΡ Π½Π° ΡΠ²ΠΎΠ΅ ΠΎΠ±ΡΡΠ΅Π½ΠΈΠ΅ Π΄ΠΎΠΏΠΎΠ»Π½ΠΈΡΠ΅Π»ΡΠ½ΡΠ΅ ΡΠ°ΡΡ, Π΅Π²ΡΠΎΠΏΠ΅ΠΎΠΈΠ΄Ρ ΡΡΠ°ΡΡΡ Π½Π° ΡΡΠΎ ΠΌΠ΅Π½ΡΡΠ΅ Π²ΡΠ΅ΠΌΠ΅Π½ΠΈ, Π° Π°ΡΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΡ β ΠΌΠ΅Π½Π΅Π΅ Π²ΡΠ΅Π³ΠΎ. ΠΡΠ΅Π΄ΡΡΠ°Π²ΠΈΡΠ΅Π»ΠΈ Π½Π°ΡΠ΅Π»Π΅Π½ΠΈΡ ΠΠ²ΡΠ°Π·ΠΈΠΈ ΠΏΡΠΈΠΎΠ±ΡΠ΅ΡΠ°ΡΡ ΠΌΠΎΡΠΈΠ²Π°ΡΠΈΡ ΠΊ Π΄Π΅ΡΡΠ΅Π»ΡΠ½ΠΎΡΡΠΈ ΠΏΠΎ ΠΌΠ΅ΡΠ΅ Π²Π·ΡΠΎΡΠ»Π΅Π½ΠΈΡ; Π΄Π»Ρ Π°ΡΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΠ΅Π² ΡΡΠΎ ΠΌΠ΅Π½Π΅Π΅ Ρ Π°ΡΠ°ΠΊΡΠ΅ΡΠ½ΠΎ. ΠΠΎ ΡΡΠ°Π²Π½Π΅Π½ΠΈΡ Ρ ΠΆΠΈΡΠ΅Π»ΡΠΌΠΈ ΠΠ²ΡΠ°Π·ΠΈΠΈ ΡΡΠ΅Π΄ΠΈ ΡΠ΅ΡΠ½ΠΎΠΊΠΎΠΆΠΈΡ ΡΡΡΠ΅ΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΠΎ Π²ΡΡΠ΅ ΡΡΠΎΠ²Π΅Π½Ρ Π±Π΅Π·ΡΠ°Π±ΠΎΡΠΈΡΡ, ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΠΉ ΡΠΎΡ ΡΠ°Π½ΡΠ΅ΡΡΡ Π΄Π°ΠΆΠ΅ ΡΠΎΠ³Π΄Π°, ΠΊΠΎΠ³Π΄Π° ΠΈΠΌ ΠΏΡΠ΅Π΄ΠΎΡΡΠ°Π²Π»ΡΡΡΡΡ ΡΠ°Π±ΠΎΡΠΈΠ΅ ΠΌΠ΅ΡΡΠ°. Β«Π’ΡΠΆΠ΅Π»Π°Ρ ΡΠ°Π±ΠΎΡΠ° ΠΏΡΠΈΠ½ΠΎΡΠΈΡ ΠΏΠ»ΠΎΠ΄Ρ Π² Π±ΡΠ΄ΡΡΠ΅ΠΌ, Π° ΠΏΡΠ°Π·Π΄Π½ΠΎΡΡΡ β Π² Π½Π°ΡΡΠΎΡΡΠ΅ΠΌΒ» (ΠΠ°Ρ Π°ΡΠΌΠ° ΠΠ°Π½Π΄ΠΈ). ΠΡΠ΅ ΠΏΠΎΠΏΡΠ»ΡΡΠΈΠΈ ΠΆΠΈΠ²ΡΡ ΡΡΡΠ΅ΡΡΠ² Π½Π° ΠΠ΅ΠΌΠ»Π΅, Π±ΡΠ΄Ρ ΡΠΎ ΠΆΠΈΠ²ΠΎΡΠ½ΡΠ΅ ΠΈΠ»ΠΈ ΡΠ°ΡΡΠ΅Π½ΠΈΡ, ΡΡΡΠ΅ΠΌΡΡΡΡ ΡΠ²Π΅Π»ΠΈΡΠΈΡΡ ΡΠ²ΠΎΡ ΡΠΈΡΠ»Π΅Π½Π½ΠΎΡΡΡ Π½Π°ΡΡΠΎΠ»ΡΠΊΠΎ, Π½Π°ΡΠΊΠΎΠ»ΡΠΊΠΎ ΡΡΠΎ Π²ΠΎΠ·ΠΌΠΎΠΆΠ½ΠΎ ΠΏΡΠΈ Π΄ΠΎΡΡΡΠΏΠ½ΡΡ ΡΠ΅ΡΡΡΡΠ°Ρ . (ΠΠΎΠΏΡΠ»ΡΡΠΈΠΈ, ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΠ΅ Π½Π΅ ΡΠΌΠΎΠ³Π»ΠΈ ΡΡΠΎ Π΄Π΅Π»Π°ΡΡ, Π΄Π°Π²Π½ΡΠΌ-Π΄Π°Π²Π½ΠΎ ΠΏΠΎΠΏΡΠΎΡΡΡ ΠΈΡΡΠ΅Π·Π»ΠΈ, ΠΏΠΎΡΠΊΠΎΠ»ΡΠΊΡ Π½Π΅ΠΈΠ·Π±Π΅ΠΆΠ½ΡΠ΅ ΡΠΏΠ°Π΄Ρ ΠΈΡ ΡΠΈΡΠ»Π΅Π½Π½ΠΎΡΡΠΈ Π² Π½Π΅Π±Π»Π°Π³ΠΎΠΏΡΠΈΡΡΠ½ΡΠ΅ ΠΏΠ΅ΡΠΈΠΎΠ΄Ρ Π½Π΅ ΠΊΠΎΠΌΠΏΠ΅Π½ΡΠΈΡΠΎΠ²Π°Π»ΠΈΡΡ ΠΏΠΎΠ²ΡΡΠ΅Π½ΠΈΠ΅ΠΌ ΡΠΈΡΠ»Π΅Π½Π½ΠΎΡΡΠΈ Π² Π±Π»Π°Π³ΠΎΠΏΡΠΈΡΡΠ½ΠΎΠ΅ Π²ΡΠ΅ΠΌΡ.) ΠΡΠΎ ΠΎΠ·Π½Π°ΡΠ°Π΅Ρ, ΡΡΠΎ Π±Π΅ΡΡΠΈΡΠ»Π΅Π½Π½ΠΎΠ΅ ΠΊΠΎΠ»ΠΈΡΠ΅ΡΡΠ²ΠΎ ΡΠ°Π· ΠΊΠ°ΠΆΠ΄Π°Ρ ΠΏΠΎΠΏΡΠ»ΡΡΠΈΡ ΡΠ²Π΅Π»ΠΈΡΠΈΠ²Π°Π΅ΡΡΡ, ΠΏΡΠ΅Π²ΡΡΠ°Ρ Π»ΠΈΠΌΠΈΡΡ ΡΠΎΠ±ΡΡΠ²Π΅Π½Π½ΠΎΠΉ ΡΠ΅ΡΡΠΈΡΠΎΡΠΈΠΈ, ΠΈ ΡΠ°ΠΊΠΈΠ΅ Π½Π΅Π±Π»Π°Π³ΠΎΠΏΡΠΈΡΡΠ½ΡΠ΅ ΠΏΠ΅ΡΠΈΠΎΠ΄Ρ Π΄ΠΎΠ»ΠΆΠ½Ρ ΡΠΎΠΏΡΠΎΠ²ΠΎΠΆΠ΄Π°ΡΡΡΡ ΠΈΠ½ΡΠ΅Π½ΡΠΈΠ²Π½ΠΎΠΉ ΠΊΠΎΠ½ΠΊΡΡΠ΅Π½ΡΠΈΠ΅ΠΉ, ΡΡΡΡΠΊΠ°ΠΌΠΈ ΠΈ Π³ΠΎΠ»ΠΎΠ΄ΠΎΠΌ. Π’ΠΎΠ»ΡΠΊΠΎ ΠΈΠ½Π΄ΠΈΠ²ΠΈΠ΄Ρ, ΠΏΠΎΠ΄Π³ΠΎΡΠΎΠ²Π»Π΅Π½Π½ΡΠ΅ ΠΊ ΡΡΠΎΠΌΡ, ΠΏΠ΅ΡΠ΅ΠΆΠΈΠ²Π°ΡΡ ΡΠ°ΠΊΠΈΠ΅ ΠΏΠ΅ΡΠΈΠΎΠ΄Ρ.
Π Π±ΠΎΠ»Π΅Π΅ Ρ ΠΎΠ»ΠΎΠ΄Π½ΡΡ ΡΠ΅Π²Π΅ΡΠ½ΡΡ Π·ΠΎΠ½Π°Ρ Π½Π΅Π±Π»Π°Π³ΠΎΠΏΡΠΈΡΡΠ½ΠΎΠ΅ Π²ΡΠ΅ΠΌΡ Π½Π°ΡΡΡΠΏΠ°Π΅Ρ ΠΊΠ°ΠΆΠ΄ΡΡ Π·ΠΈΠΌΡ, ΠΊΠΎΠ³Π΄Π° ΠΏΡΠΎΠΏΠΈΡΠ°Π½ΠΈΠ΅ ΡΠ»ΠΎΠΆΠ½ΠΎ ΠΈΠ»ΠΈ Π½Π΅Π²ΠΎΠ·ΠΌΠΎΠΆΠ½ΠΎ Π½Π°ΠΉΡΠΈ. Π§Π΅Π»ΠΎΠ²Π΅ΠΊ Π½Π΅ ΡΠΏΠΎΡΠΎΠ±Π΅Π½ Π²ΠΏΠ°Π΄Π°ΡΡ Π² ΡΠΏΡΡΠΊΡ, ΡΠ°ΠΊ ΡΡΠΎ ΠΎΠ½ Π΄ΠΎΠ»ΠΆΠ΅Π½ ΡΠ΄Π΅Π»Π°ΡΡ Π΄ΠΎΡΡΠ°ΡΠΎΡΠ½ΠΎ Π·Π°ΠΏΠ°ΡΠΎΠ² Π½Π° Π·ΠΈΠΌΡ β ΠΊΠ°ΠΊ Π² Π²ΠΈΠ΄Π΅ ΠΏΡΠΎΠ²ΠΈΠ·ΠΈΠΈ, ΡΠ°ΠΊ ΠΈ Π² Π²ΠΈΠ΄Π΅ ΠΆΠΈΡΠ°. Π’Π΅Π»Π΅ΡΠ½ΡΠΉ ΠΆΠΈΡ Π½Π΅ ΠΏΡΠΎΠΊΠΎΡΠΌΠΈΡ Π΅Π³ΠΎ Π΄Π΅ΡΠ΅ΠΉ, Π° Π΄Π΅ΡΠΈ Π½Π΅ ΠΌΠΎΠ³ΡΡ Π½Π°ΠΊΠΎΠΏΠΈΡΡ Π΄ΠΎΡΡΠ°ΡΠΎΡΠ½ΠΎΠ΅ ΠΊΠΎΠ»ΠΈΡΠ΅ΡΡΠ²ΠΎ ΠΆΠΈΡΠ°, ΡΡΠΎΠ±Ρ ΡΠ°ΡΡ ΠΎΠ΄ΠΎΠ²Π°ΡΡ Π΅Π³ΠΎ Π·ΠΈΠΌΠΎΠΉ, ΡΠ°ΠΊ ΡΡΠΎ Π½Π΅Ρ Π΄ΡΡΠ³ΠΎΠ³ΠΎ Π²ΡΡ ΠΎΠ΄Π°, ΠΊΡΠΎΠΌΠ΅ Π½Π°ΠΊΠΎΠΏΠ»Π΅Π½ΠΈΡ ΠΏΡΠΎΠ²ΠΈΠ·ΠΈΠΈ. Π ΡΡΠ°ΡΡΡΡ, Ρ ΠΎΠ»ΠΎΠ΄Π½Π°Ρ ΠΏΠΎΠ³ΠΎΠ΄Π° ΠΏΠΎΠΌΠΎΠ³Π°Π΅Ρ Ρ ΡΠ°Π½ΠΈΡΡ Π·Π°ΠΏΠ°ΡΡ ΠΏΠΈΡΠΈ. ΠΠΎΠ»ΠΈΡΠ΅ΡΡΠ²ΠΎ ΠΏΡΠΎΠ΄ΡΠΊΡΠΎΠ², ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΠ΅ ΡΠ΅ΠΌΡΠ΅ ΡΡΠ΅Π±ΡΠ΅ΡΡΡ Π·Π°ΠΏΠ°ΡΡΠΈ, Π·Π°Π²ΠΈΡΠΈΡ ΠΎΡ ΡΠΎΠ³ΠΎ, Π½Π°ΡΠΊΠΎΠ»ΡΠΊΠΎ ΡΡΡΠΎΠ²ΠΎΠΉ Π±ΡΠ΄Π΅Ρ Π·ΠΈΠΌΠ°, Π° ΠΏΠΎΡΠΊΠΎΠ»ΡΠΊΡ ΡΡΠΎ Π½Π΅Π»ΡΠ·Ρ ΠΏΡΠ΅Π΄ΡΠ³Π°Π΄Π°ΡΡ, ΡΠ΅Π»ΠΎΠ²Π΅ΠΊ Π΄ΠΎΠ»ΠΆΠ΅Π½, ΠΊΠ°ΠΊ Π±Π΅Π»ΠΊΠ°, ΠΏΠΎ ΠΌΠ΅ΡΠ΅ Π²ΠΎΠ·ΠΌΠΎΠΆΠ½ΠΎΡΡΠΈ Π·Π°ΠΏΠ°ΡΠ°ΡΡΡΡ ΠΏΡΠΎΠ²ΠΈΠ·ΠΈΠ΅ΠΉ Ρ ΠΈΠ·Π»ΠΈΡΠΊΠΎΠΌ.
ΠΠ°ΠΏΡΠΎΡΠΈΠ², Π°ΡΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΡ Π² ΡΡΠΎΠΏΠΈΠΊΠ°Ρ Π½Π΅ Π½ΡΠΆΠ½ΠΎ Π·Π°Π±ΠΎΡΠΈΡΡΡΡ ΠΎ Π·ΠΈΠΌΠ΅, Ρ ΠΎΡΡ ΠΎΠ½ ΠΈ ΡΡΠ°Π»ΠΊΠΈΠ²Π°Π΅ΡΡΡ Ρ ΠΊΠΎΠ»Π΅Π±Π°Π½ΠΈΡΠΌΠΈ ΡΡΠΎΠ²Π½Ρ ΠΎΡΠ°Π΄ΠΊΠΎΠ² ΠΈ Π΄ΡΡΠ³ΠΈΠΌΠΈ ΡΠ°ΠΊΡΠΎΡΠ°ΠΌΠΈ, Π²Π»ΠΈΡΡΡΠΈΠΌΠΈ Π½Π° Π΄ΠΎΡΡΡΠΏΠ½ΠΎΡΡΡ ΠΏΠΈΡΠΈ. ΠΠΎ Π² ΠΎΡΠ»ΠΈΡΠΈΠ΅ ΠΎΡ Π·ΠΈΠΌΡ ΡΠ°ΠΊΠΈΠ΅ ΠΊΠΎΠ»Π΅Π±Π°Π½ΠΈΡ ΡΡΡΠ΄Π½Π΅Π΅ ΠΏΡΠ΅Π΄Π²ΠΈΠ΄Π΅ΡΡ, ΠΈ ΠΏΠΎΠ΄Π³ΠΎΡΠΎΠ²ΠΊΠ° ΠΊ Π½ΠΈΠΌ Π±ΡΠ»Π° Π±Ρ, Π²Π΅ΡΠΎΡΡΠ½ΠΎ, ΡΡΠ°ΡΠΎΠΉ Π²ΡΠ΅ΠΌΠ΅Π½ΠΈ ΠΈ ΡΠ΅ΡΡΡΡΠΎΠ². Π Π΄Π°ΠΆΠ΅ Π΅ΡΠ»ΠΈ Π°ΡΡΠΈΠΊΠ°Π½Π΅Ρ Π΄ΠΎΠ±ΡΠ²Π°Π΅Ρ ΠΈΠ·Π±ΡΡΠΎΠΊ ΠΏΠΈΡΠΈ, Π΅Π΅ ΠΏΠΎΡΡΠΈ Π½Π΅Π²ΠΎΠ·ΠΌΠΎΠΆΠ½ΠΎ Π½Π°Π΄ΠΎΠ»Π³ΠΎ ΡΠΎΡ ΡΠ°Π½ΠΈΡΡ Π² ΡΡΠΎΠΏΠΈΠΊΠ°Ρ ΠΏΡΠΈ Π²ΡΡΠΎΠΊΠΎΠΉ ΡΠ΅ΠΌΠΏΠ΅ΡΠ°ΡΡΡΠ΅. ΠΠΎΠ±ΡΠ²Π°Π½ΠΈΠ΅ ΠΈΠ·Π±ΡΡΠΊΠ° ΠΏΡΠΎΠ²ΠΈΠ·ΠΈΠΈ, ΠΊΠΎΡΠΎΡΡΡ Π½Π΅Π»Π΅Π³ΠΊΠΎ ΡΠΎΡ ΡΠ°Π½ΠΈΡΡ, Π½Π΅ ΡΠΎΠ»ΡΠΊΠΎ ΡΠΌΠ΅Π½ΡΡΠ°Π΅Ρ Π±ΡΠ΄ΡΡΠΈΠ΅ Π·Π°ΠΏΠ°ΡΡ ΠΏΠΈΡΠΈ, Π½ΠΎ ΠΌΠΎΠΆΠ΅Ρ ΠΏΡΠΈΠ²Π΅ΡΡΠΈ ΠΊ ΡΡΠ°Π²ΠΌΠ°ΠΌ ΠΈ ΡΠΌΠ΅ΡΡΠΈ, ΡΠ°ΠΊ ΡΡΠΎ Π°ΡΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΡ Π»ΡΡΡΠ΅ Π½ΠΈΡΠ΅Π³ΠΎ Π½Π΅ Π΄Π΅Π»Π°ΡΡ, Π΅ΡΠ»ΠΈ Π² ΡΡΠΎΠΌ Π½Π΅Ρ Π½Π΅ΠΎΠ±Ρ ΠΎΠ΄ΠΈΠΌΠΎΡΡΠΈ.
(4) ΠΠ°ΠΈΠ±ΠΎΠ»ΡΡΠ΅Π΅ ΠΊΠΎΠ»ΠΈΡΠ΅ΡΡΠ²ΠΎ ΡΠ΅ΠΊΡΡΠ°Π»ΡΠ½ΡΡ ΠΏΠ°ΡΡΠ½Π΅ΡΠΎΠ² ΠΈΠΌΠ΅ΡΡ ΡΠ΅ΡΠ½ΠΎΠΊΠΎΠΆΠΈΠ΅ (Rushton, 2000a, ΠΠ»Π°Π²Π° 8). ΠΠΎΠ»ΠΎΠ²ΠΎΠ΅ Π²Π»Π΅ΡΠ΅Π½ΠΈΠ΅ Ρ ΡΠ΅ΡΠ½ΠΎΠΊΠΎΠΆΠΈΡ (Π½Π΅ Π»Π°ΡΠΈΠ½ΠΎΠ°ΠΌΠ΅ΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΠ΅Π²) Π½Π° 37 % Π±ΠΎΠ»Π΅Π΅ Π²ΡΡΠ°ΠΆΠ΅Π½ΠΎ, ΡΠ΅ΠΌ Ρ Π±Π΅Π»ΡΡ (ΡΡΠ°Π½Π΄Π°ΡΡΠ½ΠΎΠ΅ ΠΎΡΠΊΠ»ΠΎΠ½Π΅Π½ΠΈΠ΅ ΡΠ°Π²Π½ΠΎ 1,19); Π° Ρ ΠΌΠΎΠ½Π³ΠΎΠ»ΠΎΠΈΠ΄ΠΎΠ² ΠΈ Π°Π±ΠΎΡΠΈΠ³Π΅Π½ΠΎΠ² ΡΠΈΡ ΠΎΠΎΠΊΠ΅Π°Π½ΡΠΊΠΈΡ ΠΎΡΡΡΠΎΠ²ΠΎΠ² ΠΎΠ½ΠΎ Π½Π° 4 % Π½ΠΈΠΆΠ΅ (ΡΡΠ°Π½Π΄Π°ΡΡΠ½ΠΎΠ΅ ΠΎΡΠΊΠ»ΠΎΠ½Π΅Π½ΠΈΠ΅ ΡΠΎΡΡΠ°Π²Π»ΡΠ΅Ρ 0,124) (La Griffe du Lion, 2000e). ΠΠΎΠ»Ρ Π²Π·ΡΠΎΡΠ»ΡΡ , ΠΈΠΌΠ΅Π²ΡΠΈΡ ΠΏΠ΅ΡΠ²ΡΠΉ ΠΏΠΎΠ»ΠΎΠ²ΠΎΠΉ ΠΊΠΎΠ½ΡΠ°ΠΊΡ Π΄ΠΎ 15 Π»Π΅Ρ, Π½Π°ΠΈΠ±ΠΎΠ»ΡΡΠ°Ρ ΡΡΠ΅Π΄ΠΈ ΡΠ΅ΡΠ½ΠΎΠΊΠΎΠΆΠΈΡ (Π½Π΅ Π»Π°ΡΠΈΠ½ΠΎΠ°ΠΌΠ΅ΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΠ΅Π²) β 28 %, Π° Ρ ΠΌΠ΅ΠΊΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΠΊΠΈΡ Π»Π°ΡΠΈΠ½ΠΎΠ°ΠΌΠ΅ΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΠ΅Π² ΠΈ Π±Π΅Π»ΡΡ (Π½Π΅ Π»Π°ΡΠΈΠ½ΠΎΠ°ΠΌΠ΅ΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΠ΅Π²) ΠΎΠ½Π° ΡΠΎΡΡΠ°Π²Π»ΡΠ΅Ρ 14 %. Π’ΠΎΠ»ΡΠΊΠΎ 6 % ΡΠ΅ΡΠ½ΠΎΠΊΠΎΠΆΠΈΡ Π²ΠΎΠ·Π΄Π΅ΡΠΆΠΈΠ²Π°ΡΡΡΡ ΠΎΡ ΡΠ΅ΠΊΡΠ° Π΄ΠΎ 21 Π³ΠΎΠ΄Π° ΠΈΠ»ΠΈ ΠΏΠΎΠ·ΠΆΠ΅; ΡΡΠΎ ΠΌΠ΅Π½ΡΡΠ΅, ΡΠ΅ΠΌ ΡΡΠ΅Π΄ΠΈ ΠΌΠ΅ΠΊΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΠΊΠΈΡ Π»Π°ΡΠΈΠ½ΠΎΠ°ΠΌΠ΅ΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΠ΅Π² (17 %) ΠΈ Π±Π΅Π»ΡΡ , Π½Π΅ ΡΠ²Π»ΡΡΡΠΈΡ ΡΡ Π»Π°ΡΠΈΠ½ΠΎΠ°ΠΌΠ΅ΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΠ°ΠΌΠΈ (15 %); 46 % ΡΠ΅ΡΠ½ΠΎΠΊΠΎΠΆΠΈΡ ΠΌΡΠΆΡΠΈΠ½ ΠΈ 13 % ΡΠ΅ΡΠ½ΠΎΠΊΠΎΠΆΠΈΡ ΠΆΠ΅Π½ΡΠΈΠ½ ΡΠΎΠΎΠ±ΡΠ°ΡΡ ΠΎ Π½Π°Π»ΠΈΡΠΈΠΈ ΠΊΠ°ΠΊ ΠΌΠΈΠ½ΠΈΠΌΡΠΌ 15 ΠΏΠΎΠ»ΠΎΠ²ΡΡ ΠΏΠ°ΡΡΠ½Π΅ΡΠΎΠ² Π² ΡΠ΅ΡΠ΅Π½ΠΈΠ΅ ΠΆΠΈΠ·Π½ΠΈ β ΡΡΠΎ Π±ΠΎΠ»ΡΡΠ΅, ΡΠ΅ΠΌ ΡΡΠ΅Π΄ΠΈ Π΄ΡΡΠ³ΠΈΡ ΡΠ°Ρ ΠΈΠ»ΠΈ ΡΡΠ½ΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΈΡ Π³ΡΡΠΏΠΏ. Π‘ΠΎΠ³Π»Π°ΡΠ½ΠΎ Π¦Π΅Π½ΡΡΡ ΠΏΠΎ ΠΠΎΠ½ΡΡΠΎΠ»Ρ Π·Π° ΠΠ°Π±ΠΎΠ»Π΅Π²Π°Π½ΠΈΡΠΌΠΈ Π‘Π¨Π, Π² 2005 Π³. 70 % ΡΠ΅ΡΠ½ΠΎΠΊΠΎΠΆΠΈΡ ΡΠ²Π»ΡΠ»ΠΈΡΡ Π½Π΅Π·Π°ΠΊΠΎΠ½Π½ΠΎΡΠΎΠΆΠ΄Π΅Π½Π½ΡΠΌΠΈ, ΡΡΠΎ ΠΏΡΠΈΠΌΠ΅ΡΠ½ΠΎ Π²ΡΡΠΎΠ΅ Π±ΠΎΠ»ΡΡΠ΅, ΡΠ΅ΠΌ ΡΡΠ΅Π΄ΠΈ Π±Π΅Π»ΡΡ . Π‘ΡΠ΅Π΄ΠΈ Π°ΡΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΠ΅Π² Π²ΡΡΠΎΠΊΠ° ΡΠ°ΡΡΠΎΡΠ° Π΄ΠΈΠ·ΠΈΠ³ΠΎΡΠ½ΡΡ Π±Π»ΠΈΠ·Π½Π΅ΡΠΎΠ² (Π΄ΠΎ 49 Π½Π° 1000 ΡΠΎΠΆΠ΄Π΅Π½ΠΈΠΉ), ΡΡΠΎ ΡΠΊΠ°Π·ΡΠ²Π°Π΅Ρ Π½Π° Π²ΡΡΠΎΠΊΡΡ ΡΡΠ΅ΠΏΠ΅Π½Ρ ΠΏΡΠΎΠΌΠΈΡΠΊΡΠΈΡΠ΅ΡΠ° ΠΈ ΡΠ»Π°Π±ΡΠ΅ ΡΠ΅ΠΌΠ΅ΠΉΠ½ΡΠ΅ ΡΠ²ΡΠ·ΠΈ.
ΠΡΠΎΠΌΠΈΡΠΊΡΠΈΡΠ΅Ρ Π² ΠΏΠΎΠΏΡΠ»ΡΡΠΈΠΈ ΠΊΠΎΡΡΠ΅Π»ΠΈΡΡΠ΅Ρ Ρ Π±ΠΎΠ»Π΅Π΅ ΠΊΡΡΠΏΠ½ΡΠΌΠΈ ΡΠΈΡΠΊΠ°ΠΌΠΈ: Π΅ΡΠ»ΠΈ ΠΆΠ΅Π½ΡΠΈΠ½Π° Π²ΡΡΡΠΏΠ°Π΅Ρ Π² ΡΠ²ΡΠ·Ρ ΡΠΎ ΠΌΠ½ΠΎΠ³ΠΈΠΌΠΈ ΠΌΡΠΆΡΠΈΠ½Π°ΠΌΠΈ, ΡΠΎ Ρ ΠΌΡΠΆΡΠΈΠ½Ρ, Π² ΡΠΈΡΠΊΠ°Ρ ΠΊΠΎΡΠΎΡΠΎΠ³ΠΎ Π²ΡΡΠ°Π±Π°ΡΡΠ²Π°Π΅ΡΡΡ Π±ΠΎΠ»ΡΡΠ΅ ΡΠΏΠ΅ΡΠΌΡ, Π±ΠΎΠ»ΡΡΠ΅ ΡΠ°Π½ΡΠΎΠ² ΠΎΠΏΠ»ΠΎΠ΄ΠΎΡΠ²ΠΎΡΠΈΡΡ ΡΠΉΡΠ΅ΠΊΠ»Π΅ΡΠΊΡ [149 - ΠΠΎ ΡΠ°ΠΊ ΠΆΠ΅, ΠΊΠ°ΠΊ Π±ΠΎΠ»ΡΡΠΎΠ΅ ΠΊΠΎΠ»ΠΈΡΠ΅ΡΡΠ²ΠΎ Π΄Π΅ΡΠ΅ΠΉ ΡΠΎΠΏΡΡΠΆΠ΅Π½ΠΎ Ρ ΡΠΌΠ΅Π½ΡΡΠ΅Π½ΠΈΠ΅ΠΌ ΡΠ΅ΡΡΡΡΠΎΠ², ΠΏΡΠΈΡ ΠΎΠ΄ΡΡΠΈΡ ΡΡ Π½Π° ΠΊΠ°ΠΆΠ΄ΠΎΠ³ΠΎ ΡΠ΅Π±Π΅Π½ΠΊΠ°, ΡΠ°ΠΊ ΠΈ Π±ΠΎΠ»ΡΡΠ΅Π΅ ΠΊΠΎΠ»ΠΈΡΠ΅ΡΡΠ²ΠΎ ΡΠΏΠ΅ΡΠΌΡ ΠΎΠ·Π½Π°ΡΠ°Π΅Ρ ΠΌΠ΅Π½ΡΡΠ΅Π΅ ΠΊΠΎΠ»ΠΈΡΠ΅ΡΡΠ²ΠΎ ΡΠ΅ΡΡΡΡΠΎΠ² Π½Π° ΠΎΠ΄ΠΈΠ½ ΡΠΏΠ΅ΡΠΌΠ°ΡΠΎΠ·ΠΎΠΈΠ΄, Ρ. Π΅. Π±ΠΎΠ»Π΅Π΅ Π½ΠΈΠ·ΠΊΠΎΠ΅ ΠΊΠ°ΡΠ΅ΡΡΠ²ΠΎ ΡΠΏΠ΅ΡΠΌΡ (Blumenstiel, 2007).]. ΠΠΌΠ΅Π΅ΡΡΡ Π±Π°Π»Π°Π½Ρ ΠΌΠ΅ΠΆΠ΄Ρ ΡΠ°Π·ΠΌΠ΅ΡΠΎΠΌ ΡΠΈΡΠ΅ΠΊ ΠΈ ΡΠ°Π·ΠΌΠ΅ΡΠΎΠΌ ΠΌΠΎΠ·Π³Π°, ΠΏΠΎΡΠΊΠΎΠ»ΡΠΊΡ ΡΡΠΈ ΠΎΡΠ³Π°Π½Ρ ΡΡΠ΅Π±ΡΡΡ ΠΏΠΎΠ²ΡΡΠ΅Π½Π½ΠΎΠ³ΠΎ ΠΏΠΈΡΠ°Π½ΠΈΡ: Π΅ΡΠ»ΠΈ Π±ΠΎΠ»ΡΡΠ΅ ΡΠ΅ΡΡΡΡΠΎΠ² ΠΏΠΎΡΡΡΠΏΠ°Π΅Ρ Π² Π±ΠΎΠ»Π΅Π΅ ΠΊΡΡΠΏΠ½ΡΠ΅ ΡΠΈΡΠΊΠΈ, ΠΌΠ΅Π½ΡΡΠ΅ ΠΎΡΡΠ°Π΅ΡΡΡ ΠΌΠΎΠ·Π³Ρ. ΠΡΠΎΠΌΠ΅ ΡΠΎΠ³ΠΎ, ΠΌΠΎΠ·Π³ ΠΈ ΡΠΈΡΠΊΠΈ ΡΠ²ΡΠ·Π°Π½Ρ Ρ ΡΠ°Π·Π½ΡΠΌΠΈ ΡΡΡΠ°ΡΠ΅Π³ΠΈΡΠΌΠΈ ΠΏΠ΅ΡΠ΅Π΄Π°ΡΠΈ ΠΌΡΠΆΡΠΈΠ½ΠΎΠΉ ΡΠ²ΠΎΠΈΡ Π³Π΅Π½ΠΎΠ² ΠΏΠΎΡΠΎΠΌΡΡΠ²Ρ: ΠΊΡΡΠΏΠ½ΡΠ΅ ΡΠΈΡΠΊΠΈ Β«ΠΏΠΎΠ»Π°Π³Π°ΡΡΡΡΒ» Π½Π° ΠΊΠΎΠ½ΠΊΡΡΠ΅Π½ΡΠΈΡ ΡΠΏΠ΅ΡΠΌΡ, Π° ΠΊΡΡΠΏΠ½ΡΠΉ ΠΌΠΎΠ·Π³ β Π΄Π»Ρ ΡΠ΅ΠΊΡΠ°Β», ΡΠΎ Π΅ΡΡΡ Π½Π° ΠΎΠ±Π΅ΡΠΏΠ΅ΡΠ΅Π½ΠΈΠ΅ ΠΆΠ΅Π½ΡΠΈΠ½Ρ ΡΠ΅ΡΡΡΡΠ°ΠΌΠΈ, Π½Π΅ΠΎΠ±Ρ ΠΎΠ΄ΠΈΠΌΡΠΌΠΈ Π΄Π»Ρ ΡΠ΅ΠΏΡΠΎΠ΄ΡΠΊΡΠΈΠΈ ΠΈ ΠΊΠΎΡΠΌΠ»Π΅Π½ΠΈΡ ΡΠ΅Π±Π΅Π½ΠΊΠ° (Pitnick, 2006). ΠΡΠ»ΠΈ ΠΆΠ΅Π½ΡΠΈΠ½Π΅ ΡΡΠ΅Π±ΡΡΡΡΡ ΠΎΡ ΠΌΡΠΆΡΠΈΠ½Ρ ΡΠ΅ΡΡΡΡΡ, ΡΠΎ ΠΏΠΎΠ±Π΅ΠΆΠ΄Π°Π΅Ρ Π±ΠΎΠ»Π΅Π΅ ΠΊΡΡΠΏΠ½ΡΠΉ ΠΌΠΎΠ·Π³. ΠΠ· ΡΡΠ΅Ρ Π³Π»Π°Π²Π½ΡΡ ΡΠ°Ρ Ρ ΡΠ΅ΡΠ½ΠΎΠΊΠΎΠΆΠΈΡ Π½Π°ΠΈΠ±ΠΎΠ»Π΅Π΅ ΠΊΡΡΠΏΠ½ΡΠ΅ ΡΠΈΡΠΊΠΈ ΠΈ Π½Π°ΠΈΠΌΠ΅Π½ΡΡΠΈΠΉ ΠΌΠΎΠ·Π³ (ΡΠΌ. ΠΠ»Π°Π²Ρ 10).
(5) (Jaynes, 1989). Π€ΠΎΡΠΌΠΈΡΠΎΠ²Π°Π½ΠΈΠ΅ Π±ΡΠ°ΡΠ½ΡΡ ΠΏΠ°Ρ ΡΠ²ΡΠ·Π°Π½ΠΎ Ρ ΠΌΠΎΠ½ΠΎΠ³Π°ΠΌΠΈΠ΅ΠΉ, ΡΠΎ Π΅ΡΡΡ ΠΎΠ³ΡΠ°Π½ΠΈΡΠ΅Π½ΠΈΠ΅ΠΌ ΡΠ΅ΠΊΡΡΠ°Π»ΡΠ½ΠΎΠΉ Π°ΠΊΡΠΈΠ²Π½ΠΎΡΡΠΈ ΠΌΡΠΆΡΠΈΠ½ ΠΈ ΠΆΠ΅Π½ΡΠΈΠ½ ΡΠΎΠ»ΡΠΊΠΎ ΠΎΠ΄Π½ΠΈΠΌ ΠΏΠ°ΡΡΠ½Π΅ΡΠΎΠΌ. Π ΡΠ΅Π·ΡΠ»ΡΡΠ°ΡΠ΅ ΡΠΎΡΠΌΠΈΡΠΎΠ²Π°Π½ΠΈΡ ΠΏΠ°ΡΡ ΠΎΠ±ΡΠ°Π·ΡΠ΅ΡΡΡ ΡΠ΅ΠΌΠ΅ΠΉΠ½Π°Ρ ΡΡΡΡΠΊΡΡΡΠ°, Π½Π΅ΠΎΠ±Ρ ΠΎΠ΄ΠΈΠΌΠ°Ρ Π΄Π»Ρ Π²ΠΎΡΠΏΠΈΡΠ°Π½ΠΈΡ Π΄Π΅ΡΠ΅ΠΉ, ΡΡΠΎ Π±Π»ΠΈΠΆΠ΅ ΠΊ ΡΠ΅ΠΏΡΠΎΠ΄ΡΠΊΡΠΈΠ²Π½ΠΎΠΉ k-ΡΡΡΠ°ΡΠ΅Π³ΠΈΠΈ. ΠΠΎΡΠΊΠΎΠ»ΡΠΊΡ Π±ΡΠ΅ΠΌΡ ΠΎΠ±Π΅ΡΠΏΠ΅ΡΠ΅Π½ΠΈΡ ΠΏΡΠΎΠΏΠΈΡΠ°Π½ΠΈΠ΅ΠΌ Π±ΠΎΠ»ΡΡΠ΅ Π²ΠΎΠ·Π»Π°Π³Π°Π΅ΡΡΡ Π½Π° ΠΌΡΠΆΡΠΈΠ½ Π² Ρ ΠΎΠ»ΠΎΠ΄Π½ΡΡ ΡΠ΅Π²Π΅ΡΠ½ΡΡ ΠΎΠ±Π»Π°ΡΡΡΡ , ΡΠ΅ΠΌ Π² ΡΠ΅ΠΏΠ»ΡΡ ΡΡΠΎΠΏΠΈΠΊΠ°Ρ , Π³Π΄Π΅ ΠΆΠ΅Π½ΡΠΈΠ½Ρ ΡΠΎΠ±ΠΈΡΠ°ΡΡ Π±ΠΎΠ»ΡΡΡΡ ΡΠ°ΡΡΡ ΠΏΠΈΡΠΈ Π΄Π»Ρ ΡΠ΅Π±Ρ ΠΈ ΡΠ²ΠΎΠΈΡ Π΄Π΅ΡΠ΅ΠΉ, Π½Π° ΡΠ΅Π²Π΅ΡΠ΅ ΠΌΡΠΆΡΠΈΠ½Π΅ ΡΡΡΠ΄Π½Π΅Π΅ ΠΈΠΌΠ΅ΡΡ Π±ΠΎΠ»Π΅Π΅ ΡΠ΅ΠΌ ΠΎΠ΄Π½Ρ ΠΆΠ΅Π½Ρ. ΠΠΎΠ½ΠΎΠ³Π°ΠΌΠΈΡ Π±ΠΎΠ»Π΅Π΅ Ρ Π°ΡΠ°ΠΊΡΠ΅ΡΠ½Π° Π΄Π»Ρ Ρ ΠΎΠ»ΠΎΠ΄Π½ΠΎΠ³ΠΎ ΠΊΠ»ΠΈΠΌΠ°ΡΠ°, Π° ΠΏΠΎΠ»ΠΈΠ³Π°ΠΌΠΈΡ β Π΄Π»Ρ ΡΡΠΎΠΏΠΈΠΊΠΎΠ². Π ΡΡΠΎΠΏΠΈΡΠ΅ΡΠΊΠΎΠΉ ΠΡΡΠΈΠΊΠ΅ Π΄Π»Ρ ΠΆΠ΅Π½ΡΠΈΠ½Ρ ΠΎΠ±ΡΡΠ½ΠΎ ΠΈΠΌΠ΅ΡΡ Π΄Π΅ΡΠ΅ΠΉ ΠΎΡ ΡΠ°Π·Π½ΡΡ ΠΎΡΡΠΎΠ², Π° Π΄Π΅ΡΠΈ Π²ΠΎΡΠΏΠΈΡΡΠ²Π°ΡΡΡΡ Π½Π΅ ΡΠ΅ΠΌΡΠ΅ΠΉ, Π° Π΄Π΅ΡΠ΅Π²Π½Π΅ΠΉ (Rushton, 2000a, Ρ. 156). ΠΠ°ΡΠ°Π»ΠΎ ΠΌΠΎΠ½ΠΎΠ³Π°ΠΌΠΈΠΈ ΡΠ²ΡΠ·Π°Π½ΠΎ Ρ ΠΏΠΎΡΠ²Π»Π΅Π½ΠΈΠ΅ΠΌ Ρ ΠΆΠ΅Π½ΡΠΈΠ½ ΡΠΏΠΎΡΠΎΠ±Π½ΠΎΡΡΠΈ ΡΠΊΡΡΠ²Π°ΡΡ ΡΠ²Π½ΡΠ΅ ΠΏΡΠΈΠ·Π½Π°ΠΊΠΈ ΡΠ΅ΡΡΠΈΠ»ΡΠ½ΠΎΡΡΠΈ (Π½Π°ΠΏΡΠΈΠΌΠ΅Ρ, ΡΡΠΊΠΎ-ΠΊΡΠ°ΡΠ½ΡΠ΅ Π³Π΅Π½ΠΈΡΠ°Π»ΠΈΠΈ ΠΈΠ»ΠΈ ΡΠ³ΠΎΠ΄ΠΈΡΡ), Π² ΡΠ΅Π·ΡΠ»ΡΡΠ°ΡΠ΅ ΡΠ΅Π³ΠΎ ΠΌΡΠΆΡΠΈΠ½Π΅ Π² ΠΎΠΆΠΈΠ΄Π°Π½ΠΈΠΈ ΡΠ΅ΠΊΡΠ° ΡΡΠ°Π»ΠΎ Π½Π΅ΠΎΠ±Ρ ΠΎΠ΄ΠΈΠΌΠΎ ΠΏΠΎΡΡΠΎΡΠ½Π½ΠΎ ΠΎΡΡΠ°Π²Π°ΡΡΡΡ Π²Π±Π»ΠΈΠ·ΠΈ ΠΈ ΠΏΠΎΠΌΠΎΠ³Π°ΡΡ Π²ΠΎΡΠΏΠΈΡΡΠ²Π°ΡΡ Π΄Π΅ΡΠ΅ΠΉ, Π²ΠΌΠ΅ΡΡΠΎ ΡΠΎΠ³ΠΎ ΡΡΠΎΠ±Ρ ΠΎΠ±ΡΠ°ΡΠ°ΡΡ Π²Π½ΠΈΠΌΠ°Π½ΠΈΠ΅ Π½Π° Π΄ΡΡΠ³ΠΈΡ ΠΆΠ΅Π½ΡΠΈΠ½ (Rodrigues-Girones, 2001). Π ΠΎΡΠ»ΠΈΡΠΈΠ΅ ΠΎΡ ΡΠ°ΠΌΠΎΠΊ ΡΠ΅Π»ΠΎΠ²Π΅ΠΊΠΎΠΎΠ±ΡΠ°Π·Π½ΡΡ ΠΎΠ±Π΅Π·ΡΡΠ½, ΠΎΡΠΊΡΡΡΠΎ Π΄Π΅ΠΌΠΎΠ½ΡΡΡΠΈΡΡΡΡΠΈΡ ΡΡΡΡΡΡ (ΡΠΎ Π΅ΡΡΡ Π²ΠΎΠ·ΠΌΠΎΠΆΠ½ΠΎΡΡΡ ΠΎΠΏΠ»ΠΎΠ΄ΠΎΡΠ²ΠΎΡΠ΅Π½ΠΈΡ), Ρ ΠΆΠ΅Π½ΡΠΈΠ½Ρ ΠΏΡΠΈΠ·Π½Π°ΠΊΠΈ ΠΎΠ²ΡΠ»ΡΡΠΈΠΈ Π²Π½Π΅ΡΠ½Π΅ Π½Π΅ Π²ΠΈΠ΄Π½Ρ. Π‘ΠΊΡΡΡΠ°Ρ ΠΎΠ²ΡΠ»ΡΡΠΈΡ Ρ ΠΆΠ΅Π½ΡΠΈΠ½ Π²ΡΠ·ΡΠ²Π°Π΅Ρ Ρ ΠΌΡΠΆΡΠΈΠ½ Β«ΠΊΠΎΠΏΡΠ»ΡΡΠΈΠ²Π½ΡΡ Π±Π΄ΠΈΡΠ΅Π»ΡΠ½ΠΎΡΡΡΒ»: ΠΌΡΠΆΡΠΈΠ½Π° Π΄ΠΎΠ»ΠΆΠ΅Π½ ΠΎΡΡΠ°Π²Π°ΡΡΡΡ ΡΡΠ΄ΠΎΠΌ Ρ ΠΆΠ΅Π½ΡΠΈΠ½ΠΎΠΉ ΠΊΠ°ΠΊ ΠΌΠΎΠΆΠ½ΠΎ Π΄ΠΎΠ»ΡΡΠ΅, ΡΡΠΎΠ±Ρ Π·Π°ΡΠΈΡΠΈΡΡ Π΅Π΅ ΠΎΡ Π΄ΡΡΠ³ΠΈΡ ΠΌΡΠΆΡΠΈΠ½ ΠΈ Π±ΡΡΡ ΡΠ²Π΅ΡΠ΅Π½Π½ΡΠΌ Π² ΡΠΎΠΌ, ΡΡΠΎ Π½Π΅ ΠΎΠ½ΠΈ ΡΠ²Π»ΡΡΡΡΡ ΠΎΡΡΠ°ΠΌΠΈ Π΅Π΅ Π΄Π΅ΡΠ΅ΠΉ; ΡΡΠΎ ΡΠ°ΠΊΠΆΠ΅ ΡΠΏΠΎΡΠΎΠ±ΡΡΠ²ΡΠ΅Ρ ΡΠΎΡΠΌΠΈΡΠΎΠ²Π°Π½ΠΈΡ Π±ΡΠ°ΡΠ½ΡΡ ΠΏΠ°Ρ (Lovejoy, 1981). Π€ΠΎΡΠΌΠΈΡΠΎΠ²Π°Π½ΠΈΠ΅ ΠΏΠ°Ρ Π±ΡΠ»ΠΎ Π²Π°ΠΆΠ½ΡΠΌ ΡΠ°Π³ΠΎΠΌ Π½Π° ΠΏΡΡΠΈ ΠΊ ΠΎΡΠ΅Π»ΠΎΠ²Π΅ΡΠΈΠ²Π°Π½ΠΈΡ (Xhapais, 2008), ΠΈ ΠΏΠΎΡΠΊΠΎΠ»ΡΠΊΡ Π΄Π»Ρ Π°ΡΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΠ΅Π² ΠΎΠ½ΠΎ ΠΌΠ΅Π½Π΅Π΅ Ρ Π°ΡΠ°ΠΊΡΠ΅ΡΠ½ΠΎ, ΡΡΠ° ΡΠ΅ΡΡΠ° Π·Π°ΡΠΎΠ΄ΠΈΠ»Π°ΡΡ Π½Π΅ Π² ΠΡΡΠΈΠΊΠ΅, Π° ΠΏΠΎΠΏΡΠ»ΡΡΠΈΡ, ΡΡΠ°Π²ΡΠ°Ρ Π½Π° ΠΏΡΡΡ ΠΎΡΠ΅Π»ΠΎΠ²Π΅ΡΠΈΠ²Π°Π½ΠΈΡ, Π½Π΅ Π±ΡΠ»Π° Π°ΡΡΠΈΠΊΠ°Π½ΡΠΊΠΎΠΉ (ΡΠΌ. ΠΠ»Π°Π²Ρ 4, ΠΡΠ°Π²ΠΈΠ»ΠΎ 11).